# Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ

![Նշանները հղիության ժամանակ](https://lifeinfo.am/storage/img/aroxjutyun-dexer-bozhognutyun-dexabuyser-16392545.jpg "Նշանները հղիության ժամանակ")

Ապենդիքսը մարսողական համակարգի ռուդիմենտար մասն է, նրա գործառույթները օրգանիզմում դեռ ամբողջությամբ ուսումնասիրված չեն։ Կառուցվածքային առանձնահատկությունները հաճախ հանգեցնում են որդանման ելունում բորբոքային պրոցեսի առաջացման, ինչը դառնում է սուր ապենդիցիտի զարգացման պատճառ։ Որո՞նք են ապենդիցիտի հիմնական նշանները կանանց մոտ։ Ինչպե՞ս է դրսևորվում պաթոլոգիան հղիության ընթացքում, տարեց հասակում։

Բովանդակություն:

- [Ապենդիցիտի բորբոքման հիմնական նշանները](#%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF%D5%AB-%D5%A2%D5%B8%D6%80%D5%A2%D5%B8%D6%84%D5%B4%D5%A1%D5%B6-%D5%B0%D5%AB%D5%B4%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%B6%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Նշանները հղիության ժամանակ](#%D5%B6%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%B0%D5%B2%D5%AB%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6-%D5%AA%D5%A1%D5%B4%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%AF)
- [Քրոնիկ ապենդիցիտ](#%D6%84%D6%80%D5%B8%D5%B6%D5%AB%D5%AF-%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF)
- [Ապենդիցիտը տարեց կանանց մոտ](#%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF%D5%A8-%D5%BF%D5%A1%D6%80%D5%A5%D6%81-%D5%AF%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%B6%D6%81-%D5%B4%D5%B8%D5%BF)
- [Բարդություններ](#%D5%A2%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80)

Հարակից հոդվածներ:- [Ինչ դիետա պահպանել ապենդիցիտի հեռացումից հետո](%D5%AB%D5%B6%D5%B9%D5%BA%D5%AB%D5%BD%D5%AB-%D5%A4%D5%AB%D5%A5%D5%BF%D5%A1-%D5%BA%D5%A1%D5%B0%D5%BA%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D5%AC-%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF%D5%AB-%D5%B0%D5%A5%D5%BC%D5%A1%D6%81%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%AB%D6%81-%D5%B0%D5%A5%D5%BF%D5%B8-8596 "Ինչ դիետա պահպանել ապենդիցիտի հեռացումից հետո")
- [Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները տղամարդկանց մոտ. ախտանիշներ և բուժում](%D5%B0%D5%A1%D5%BE%D5%A5%D5%AC%D5%B8%D6%82%D5%AF%D5%AB-%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF%D5%AB-%D5%B6%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80-%D5%BF%D5%B2%D5%A1%D5%B4%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%AF%D5%A1%D5%B6%D6%81-%D5%B4%D5%B8%D5%BF-%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4-6614 "Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները տղամարդկանց մոտ. ախտանիշներ և բուժում")
- [Սուր ապենդիցիտի ախտանիշները և բուժումը](%D5%BD%D5%B8%D6%82%D6%80-%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF%D5%AB-%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-7527 "Սուր ապենդիցիտի ախտանիշները և բուժումը")
- [Քրոնիկ ապենդիցիտի ախտանիշները և բուժումը](%D6%84%D6%80%D5%B8%D5%B6%D5%AB%D5%AF%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%A1%D5%BA%D5%A5%D5%B6%D5%A4%D5%AB%D6%81%D5%AB%D5%BF%D5%AB-%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-4854 "Քրոնիկ ապենդիցիտի ախտանիշները և բուժումը")

 ![](https://lifeinfo.am/storage/images/inchic-e-arajanum-celyulity-139.png) Ապենդիցիտի բորբոքման հիմնական նշանները Ապենդիքսը ավելի հաճախ բորբոքվում է կանանց, քան տղամարդկանց մոտ - դա կապված է օրգանիզմի կառուցվածքի ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունների հետ։ Որոշ մասնագետներ կարծում են, որ դաշտանային ցիկլին ուղեկցող հորմոնալ փոփոխությունները մեծացնում են ելունի բորբոքման հավանականությունը։ Ո՞ր կողմում է գտնվում ապենդիցիտը կանանց մոտ։ Գրեթե միշտ, հազվադեպ բացառություններով, որդանման ելունը գտնվում է որովայնի ստորին հատվածի աջ կողմում։ Երբեմն ելունը գտնվում է լյարդի մոտ։ Կանացի օրգանիզմում միզասեռական համակարգի օրգանները սերտորեն շփվում են ստամոքսի և աղիքների հետ - մի օրգանում ընթացող բորբոքային պրոցեսը կարող է հրահրել հարևան օրգանների պաթոլոգիաների զարգացում։ Ինչպես որոշել ապենդիցիտը. ցավային սինդրոմ աջ ենթակողային շրջանում` տեղաշարժով դեպի որովայնի ստորին հատված, լարվածության, հազի ժամանակ այն ուժեղանում է, 3. երբեմն քայլելու հետ կապված խնդիրներ են առաջանում, քանի որ ցավը ուժեղ կերպով տարածվում է դեպի ոտքը,
4. լարված, կարծր որովայն,
5. սրտխառնոց, փսխում, որը թեթևացում չի բերում,
6. ջերմաստիճանի բարձրացում - ապենդիքսի դեպքում ցուցանիշը հասնում է 38 աստիճանի, սակայն երբեմն կարող է մնալ սուբֆեբրիլ նիշի վրա,
7. խոնավ լեզու` սպիտակավուն փառով,
8. ախորժակի բացակայություն, ուժեղ թուլություն։
Ի՞նչ ցավ է բնորոշ ապենդիքսի բորբոքման համար։ Սկզբնական փուլում տհաճ զգացողությունները ձգող, ճնշող բնույթ ունեն - միշտ չէ, որ ցավային սինդրոմը առաջանում է աջ կողում։ Կարող է տարածվել դեպի որովայնի ձախ հատված, կենտրոնանալ պորտի շուրջ։

Աստիճանաբար ցավը ստանում է սուր բնույթ, կենտրոնանում ելունի գտնվելու տեղում։ Ցավային սինդրոմը կարող է լինել մշտական կամ նոպայաձև։

![Բարդություններ](https://lifeinfo.am/storage/images/inchpes-chanachel-apendicity-kananc-mot-166.jpg "Բարդություններ")

> Կարևոր է! Կանացի ապենդիցիտի ախտանիշները միշտ չէ, որ բնորոշ են - ցավը որովայնի ստորին հատվածում կարող է վկայել արգանդի, ձվարանների, այլ օրգանների բորբոքման մասին։ Արտաքին դրսևորումներով անհնար է տարբերակել ապենդիքսի բորբոքումը կիստայի ոլորումից, ձվարանի պատռվածքից։

Ապենդիցիտի դեպքում միշտ առաջանում է ուժեղ սրտխառնոց և փսխում, ինչը բնորոշ չէ գինեկոլոգիական հիվանդությունների մեծ մասին։ Սակայն ուժեղ բորբոքային պրոցեսները նույնպես կարող են դրսևորվել «սուր որովայն» վիճակով, փսխումով, ինտոքսիկացիայի այլ նշաններով։ Ուստի չպետք է զբաղվել ինքնախտորոշմամբ, ընդունել ցավազրկող դեղամիջոցներ - անհրաժեշտ է կանչել շտապ օգնություն, պառկել և սպասել բժիշկների ժամանմանը։ Սուր ապենդիցիտը կարող է դառնալ պերիտոնիտի և այլ ծանր հետևանքների պատճառ։

Որքա՞ն ժամանակ կարելի է դիմանալ դրան։ Ապենդիցիտի դեպքում ուշացնել չի կարելի - եթե ցավը չի անցնում 3-4 ժամվա ընթացքում, ուժեղանում է աջ կողքի վրա պառկած դիրքում, անհրաժեշտ է անհապաղ կանչել շտապ օգնություն։

## Նշանները հղիության ժամանակ

Ապենդիքսը երբեմն բորբոքվում է հղիների մոտ - արգանդը մեծանում է, սկսում է ճնշել և տեղաշարժել ներքին օրգանները, արյունամատակարարումն վատանում է։ Ինչպե՞ս է դրսևորվում ցավային սինդրոմը ապագա մայրերի մոտ։ Ցավը առաջանում է որովայնի վերին հատվածում, ենթակողային շրջանում` մեկ կամ երկու կողմից։

Ապենդիցիտի ախտորոշումը ապագա մայրիկի մոտ կարող է դժվար լինել - որովայնի խոռոչի օրգանները տեղաշարժված են, հստակ հասկանալ, թե որտեղ է ցավում, երբեմն դժվար է։ Հղիության ժամանակ ախտանիշները կարող են թույլ արտահայտված լինել, կինը հաճախ անտեսում է դրանց դրսևորումը։ Ցավային սինդրոմը կարող է վկայել ոչ թե ելունի բորբոքման, այլ արգանդի բարձրացած տոնուսի մասին։

Սրտխառնոցը և փսխումը տոքսիկոզի սովորական դրսևորումներ են, ապագա մայրիկը հազվադեպ է դրանք կապում ելունի բորբոքման հետ։ Հղիների մոտ ապենդիքսի բորբոքման ժամանակ փսխումը հաճախ ուղեկցվում է շնչակտրությամբ։

> Կարևոր է! Հղիության ընթացքում որովայնի շրջանի ցավը միշտ չէ, որ ունի պաթոլոգիական ծագում։ Տհաճ զգացողությունները կարող են պայմանավորված լինել ծանրության կենտրոնի տեղաշարժով, մկանների ձգումով, երեխայի ճնշումով և շարժումով։ Սակայն ինտուիցիայի վրա հենվել չարժե, ցավային զգացողությունների վերջնական պատճառը կարող է որոշել միայն բժիշկը։

![Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ](https://lifeinfo.am/storage/images/inchpes-chanachel-apendicity-kananc-mot-153.jpg "Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ")

Որպեսզի ապենդիցիտը տարբերակել գինեկոլոգիական պաթոլոգիաներից, անհրաժեշտ է իմանալ, թե ինչպես է ցավում որովայնը հիվանդության ժամանակ։ Ելունի բորբոքման դեպքում ցավը միշտ տարածվում է մարմնի այլ հատվածներ - մեջք, միջանցք, աջ ծունկը որովայնին մոտեցնելիս ցավային սինդրոմը ուժեղանում է։

Ապենդիցիտի հեռացումը հղիության ընթացքում կեսարյան հատման ցուցում չի համարվում, կինը լիովին կարող է ինքնուրույն ծննդաբերել։

## Քրոնիկ ապենդիցիտ

Ելունի քրոնիկ բորբոքումը ավելի հազվադեպ պաթոլոգիա է, որը կարող է առաջանալ ինչպես անամնեզում սուր ապենդիցիտի առկայության դեպքում, այնպես էլ առանց նախորդող սուր բորբոքման։

Ապենդիքսի քրոնիկ բորբոքման նշանները.

- բորբոքային պրոցեսը դանդաղընթաց բնույթ ունի - ցավը ցավող է, երբեմն աջ կողում նոպաներ են առաջանում,
- ցավը տարածվում է պելվիկ շրջան, կարող է կենտրոնանալ պորտի շուրջ, տարածվել դեպի ոտք, գոտկային հատված,
- տհաճ զգացողությունները ուժեղանում են աղիների դատարկման, հազի ժամանակ,
- հաճախակի փորկապություն, փորային խանգարում է առաջանում,
- կարող են սկսվել դաշտանային ցիկլի խանգարումներ,
- սեռական հարաբերությունից հետո կամ դրա ընթացքում կարող են ջղաձգումներ առաջանալ։

Կանանց մոտ քրոնիկ ապենդիցիտը կարող է առաջացնել տհաճ զգացողություններ հեշտոցում և ձվարաններում դաշտանի և հղիության ընթացքում։

> Կարևոր է! Ապենդիցիտի կասկածի դեպքում խստիվ արգելվում է տաքացնող կոմպրեսներ անել, ցավազրկողներ և սպազմոլիտիկներ ընդունել։

![Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ](https://lifeinfo.am/storage/images/inchpes-chanachel-apendicity-kananc-mot-129.jpg "Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ")

## Ապենդիցիտը տարեց կանանց մոտ

Երկար ժամանակ բժիշկները համարում էին, որ ապենդիցիտը տարեց կանանց մոտ չի առաջանում։ Սակայն այժմ այդ կարծիքը ճանաչվել է սխալ։ Ելունի բորբոքումը տարեց մարդկանց մոտ ատիպիկ բնույթ է կրում, ինչը դժվարացնում է ախտորոշումը, հաճախ կանայք ուշ են դիմում օգնության։

Հասուն տարիքում ապենդիցիտի հիմնական առանձնահատկությունը օրգանիզմի իջեցված ռեակտիվությունն է, բորբոքային պրոցեսի դանդաղ զարգացումը։ Սկզբնական փուլում ջերմաստիճանը չի բարձրանում, ցավային սինդրոմը թույլ է արտահայտվում։

Ապենդիցիտի նշանները տարեց կանանց մոտ.

- ցավը տարածվում է ամբողջ որովայնի խոռոչով, դժվար է որոշել, թե ուր է գտնվում հիմնական օջախը,
- խախտվում է աղիների շարժողականությունը, առաջանում է փորկապություն,
- բերանի խոռոչի լորձաթաղանթը չորանում է,
- որովայնի առաջային պատի մկանները մասամբ ատրոֆիայի են ենթարկվում այդ շրջանում ճարպի կուտակման պատճառով։

Տարեց հասակում հաճախ զարգանում է բորբոքային պրոցեսի դեստրուկտիվ ձևը։ Դա կապված է նյութափոխանակության գործընթացների խախտման, ելունի պատերի ամբողջականության խախտման, օրգանիզմի պաշտպանական ֆունկցիաների թուլացման հետ։

> Կարևոր է! Ապենդիցիտի առաջին նշանները կանանց մոտ առաջանում են հանկարծակի, ավելի հաճախ երեկոյան և գիշերային ժամերին։

![Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ](https://lifeinfo.am/storage/images/inchpes-chanachel-apendicity-kananc-mot-116.jpg "Ապենդիցիտի նշաններն ու ախտանիշները կանանց մոտ")

## Բարդություններ

Ապենդիցիտի հեռացումը սովորական վիրահատություն է, բժշկի ժամանակին դիմելու դեպքում բացասական հետևանքներ հազվադեպ են առաջանում։

Հնարավոր բարդություններ.

- կպումային պրոցեսներ - առաջացնում են ուժեղ ցավ, կարող են դառնալ անպտղության, աղիների անանցանելիության պատճառ,
- պերիապենդիկուլյար աբսցես - տեղի է ունենում թարախի կուտակում մեկուսացված ծավալում, ջերմաստիճանը բարձրանում է 38 աստիճանից ավելի, սկսվում է տենդ,
- պիլեֆլեբիտ - դռնային երակի սուր բորբոքային պրոցես, որը զարգանում է նրա ինֆեկցված թրոմբներով խցանման հետևանքով, պաթոլոգիան արագ զարգանում է, հաճախ ավարտվում է մահացու ելքով։

Ապենդիկուլյար ինֆիլտրատ - ապենդիքսի շուրջ առաջանում է գոյացում՝ կապակցական հյուսվածքի բջիջներից, աղիների ծալքերից, որովայնամածի մասից։ Սա օրգանիզմի պաշտպանական ռեակցիան է, որի նպատակն է բորբոքային օջախը առանձնացնել մյուս օրգաններից։ Տվյալ գոյացումը հակացուցում է հրատապ ապենդէկտոմիայի համար։ Հնարավոր են ապենդիկուլյար ինֆիլտրատի երկու ելք.

- ներծծում,
- թարախակալում։

Առաջին դեպքում կատարվում է կոնսերվատիվ բուժում՝ հակաբակտերիալ թերապիա, հակաբորբոքային միջոցներ։ Մոտ մեկ ամսվա ընթացքում ապենդիցիտի ախտանիշները նվազում են, ցավը հանդարտվում է, արյան պատկերը նորմալանում է։ Մեկ ամիս անց ապենդիքսի հեռացումը կատարվում է ծրագրային կարգով։

Եթե տեղի է ունեցել թարախակալում՝ պերիապենդիկուլյար աբսցեսի առաջացմամբ, կատարվում է հրատապ բացում և աբսցեսի խոռոչի դրենավորում։ Ապենդիքսը այս դեպքում չի հեռացվում։ Երկու ամիս անց հիվանդը անցնում է հետազոտություն՝ հետագա ծրագրային ապենդէկտոմիայով։

Աբսցեսը վտանգավոր է նրանով, որ հնարավոր է նրա բացվածքը դեպի կույր աղիք կամ որովայնի խոռոչ։ Առաջին դեպքը ավելի բարենպաստ է։ Այս դեպքում հիվանդի վիճակը բարելավվում է, կղանքում հայտնաբերվում է թարախ։ Բացվածքը դեպի որովայնի խոռոչ վտանգավոր է պերիտոնիտով, պիլեֆլեբիտով, ինչպես նաև լյարդում, թոքերում բազմաթիվ աբսցեսների առաջացմամբ։

Պերիտոնիտը բժշկի ուշացած դիմելու հաճախակի բարդություն է։ Որովայնամիջնապատում սկսվում է ուժեղ բորբոքային պրոցես, տեղի է ունենում արյան վարակում, մահացու ելքը խիստ հավանական է։

Ապենդիքսի բորբոքումը կանխարգելել դժվար է - չափազանց շատ պատճառներ կարող են հիվանդության պատճառ դառնալ։ Ոչ սպեցիֆիկ կանխարգելումը բաղկացած է ճիշտ սնվելուց, խմելու ռեժիմի պահպանումից, մարսողական տրակտի օրգանների հիվանդությունների ժամանակին բուժումից։ Ապենդիցիտը կարող են հրահրել որդնային ինվազիաները, հաճախակի փորկապությունը։
