# Ասկարիդոզի բուժումը մեծահասակների և երեխաների մոտ

![Վարակման ախտանիշները](https://lifeinfo.am/storage/images/askaridozi-bujum-dexerov-ev-joxovrdakan-mijocnerov-153.jpg "Վարակման ախտանիշները")

Ասկարիդոզը մարդու օրգանիզմ մակաբույծների ներթափանցման հետ կապված ամենատարածված հիվանդություններից մեկն է։ Բժշկական վիճակագրության տվյալներով դրանից տառապում է մոլորակի ավելի քան մեկ միլիարդ բնակիչ։ Վարակվելը շատ հեշտ է։ Հիվանդության ընթացքը, դրա ախտանիշները և հնարավոր բարդությունները կախված են նրանից, թե որքան ուշ է հայտնաբերվել խնդիրը։ Ուստի, եթե կասկածում եք ասկարիդների վրա ինքներդ ձեզ կամ երեխայի մոտ, բուժումը պետք է սկսել անհապաղ։

Բովանդակություն:

- [Ինչ են ասկարիդները](#%D5%AB%D5%B6%D5%B9-%D5%A5%D5%B6-%D5%A1%D5%BD%D5%AF%D5%A1%D6%80%D5%AB%D5%A4%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Վարակման ախտանիշները](#%D5%BE%D5%A1%D6%80%D5%A1%D5%AF%D5%B4%D5%A1%D5%B6-%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Բարդություններ](#%D5%A2%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Ախտորոշում](#%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%B8%D6%80%D5%B8%D5%B7%D5%B8%D6%82%D5%B4)
- [Բուժումը դեղամիջոցներով](#%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%A4%D5%A5%D5%B2%D5%A1%D5%B4%D5%AB%D5%BB%D5%B8%D6%81%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%B8%D5%BE)
- [Բուժումը ժողովրդական միջոցներով](#%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%AA%D5%B8%D5%B2%D5%B8%D5%BE%D6%80%D5%A4%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%B4%D5%AB%D5%BB%D5%B8%D6%81%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%B8%D5%BE)
- [Կանխարգելման միջոցներ](#%D5%AF%D5%A1%D5%B6%D5%AD%D5%A1%D6%80%D5%A3%D5%A5%D5%AC%D5%B4%D5%A1%D5%B6-%D5%B4%D5%AB%D5%BB%D5%B8%D6%81%D5%B6%D5%A5%D6%80)

Նյութեր թեմայի շուրջ:- [Լյամբլիոզի ախտանիշները և բուժումը լյարդում](%D5%AC%D5%A1%D5%B4%D5%A2%D5%AC%D5%AB%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%AC%D5%B5%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%B8%D6%82%D5%B4-5923 "Լյամբլիոզի ախտանիշները և բուժումը լյարդում")
- [Լյամբլիոզի ախտանիշները երեխաների մոտ - բուժում և կանխարգելում](%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%AD%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%B4%D5%B8%D5%BF-%D5%AC%D5%A1%D5%B4%D5%A2%D5%AC%D5%AB%D5%B8%D5%A6%D5%AB-%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4-%D5%AF%D5%A1%D5%B6%D5%AD%D5%A1%D6%80%D5%A3%D5%A5%D5%AC%D5%B8%D6%82%D5%B4-7284 "Լյամբլիոզի ախտանիշները երեխաների մոտ - բուժում և կանխարգելում")
- [Ասկարիդների դեմ հաբեր մեծահասակների և երեխաների համար](%D5%A1%D5%BD%D5%AF%D5%A1%D6%80%D5%AB%D5%A4%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%A4%D5%A5%D5%B4-%D5%B0%D5%A1%D5%A2%D5%A5%D6%80-%D5%B4%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D5%B0%D5%A1%D5%BD%D5%A1%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%AD%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%B0%D5%A1%D5%B4%D5%A1%D6%80-4048 "Ասկարիդների դեմ հաբեր մեծահասակների և երեխաների համար")

 ![](https://lifeinfo.am/storage/images/inchic-e-arajanum-celyulity-139.png) Ինչ են ասկարիդները Ասկարիդները պատկանում են կլոր որդերի կարգին։ Նրանք մարդու օրգանիզմ են ներթափանցում բերանի միջոցով, ձվերի տեսքով։ Վարակումն ընթանում է մի քանի փուլով։ Կուլ տրվելուց հետո ձվերը մտնում են աղիներ, որտեղ վերածվում են թրթուրների, որոնք իրենց հերթին, արյան հետ հաջորդաբար տեղափոխվում են թոքեր, բրոնխներ և կոկորդ։ Կրկին կուլ տրվելիս թրթուրները նստում են բարակ աղիքում, որտեղ ամրանում են, դառնում են սեռահասուն առանձնյակներ և սկսում են ձվեր դնել։ Հասուն ասկարիդը կարմրավուն գույնի որդ է, որը մահից հետո դառնում է բաց դեղին։ Մակաբույծի արուները կարող են հասնել մինչև 25 սմ երկարության, էգերը՝ մինչև 40 սմ։ Բարակ աղիքում ասկարիդներն ապրում են մոտավորապես մեկ տարի։ Ընդ որում, էգը ամեն օր դնում է մինչև 240 հազար չբեղմնավորված ձու։ Կղանքի հետ դրանք դուրս են գալիս հողի մեջ, այնուհետև կրկին հայտնվում են մարդու օրգանիզմում։ Ուշադրություն! Ասկարիդոզով հնարավոր չէ վարակվել մարդուց օդակաթիլային ճանապարհով! Այս մակաբույծի ձվերը պետք է հասունացման գործընթաց անցնեն հողում։ Չնայած որդերի հիմնական «բնակավայրը» աղիքն է, միգրացիայի ընթացքում թրթուրները կարող են հաստատվել ցանկացած տեղում (սրտում, լյարդում, թոքերում, ուղեղում և այլն)։ Այդ դեպքում հասուն առանձնյակի ձևավորում տեղի չի ունենում, սակայն թրթուրները հսկայական վնաս են հասցնում։ Նրանք քայքայում են այն օրգանը, որտեղ հաստատվել են։ Եթե ժամանակին չկանգնեցնել այս գործընթացը, դա կարող է հանգեցնել լուրջ բարդությունների։ ![Բուժումը դեղամիջոցներով](https://lifeinfo.am/storage/img/aroxjutyun-dexer-bozhognutyun-dexabuyser-16550782.jpg "Բուժումը դեղամիջոցներով") Մակաբույծի ձվերի աղբյուր կարող են դառնալ. կեղտոտ ձեռքերը և սպասքը; 5. չմաքրված ջուրը;
6. ձվերի տարածողները՝ ճանճերը;
7. վատ լվացված բանջարեղենն ու մրգերը։
Ասկարիդներով ավելի հաճախ վարակվում են երեխաները։ Հայտնի մանկաբույժ, բժիշկ Կոմարովսկին, ամենավտանգավոր տարիքը համարում է 1,5-ից մինչև 5 տարեկանը։ Սա այն ժամանակն է, երբ փոքրիկները հատուկ հետաքրքրություն են ցուցաբերում շրջապատող աշխարհի, առարկաների և կենդանիների նկատմամբ։ Նրանք դիպչում են ամեն ինչին, ինչն իրենց շրջապատում է, իսկ հիգիենայի կանոնները չեն պահպանում հատուկ մանրակրկիտությամբ։ Արդյունքում, հելմինթոզով վարակման հավանականությունը մի քանի անգամ մեծանում է։

## Վարակման ախտանիշները

Հիվանդության ախտանիշները, առաջին հերթին, կախված են նրանից, թե զարգացման որ աստիճանում է գտնվում որդը օրգանիզմում։ Բժիշկները առանձնացնում են հիվանդության երկու փուլ՝ միգրացիոն (վաղ) և աղիքային (ուշ)՝ դրանց նշանները մեծապես տարբերվում են։ Հիվանդության ընթացքի վրա մեծապես ազդում է նաև հիվանդի տարիքը։

Մեծահասակ հիվանդների մոտ միգրացիոն փուլն ընթանում է գրեթե առանց ախտանիշների։ Հելմինթներով վարակումը դրսևորումներով կարող է համընկնել բազմաթիվ այլ հիվանդությունների հետ։ Մասնագետներն առանձնացնում են հելմինթներով վարակման հետևյալ հատկանիշները.

- մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացում (մինչև 38°C);
- մկանային և հոդային ցավեր;
- հազ (սովորաբար չոր) և կրծքավանդակի թույլ ցավ, որոնք առաջացնում է թրթուրների տեղաշարժը թոքերում և բրոնխներում;
- շնչակարճություն;
- թուլություն;
- սրտխփոցի արագացում;
- ճնշման ցատկեր։

Որոշ դեպքերում ասկարիդներով վարակումը կարող է հրահրել ալերգիկ ռեակցիա, որը ավելի հաճախ դրսևորվում է ցանով, այտուցով, եղինջուտով և քորով։ Ավելի հազվադեպ են առաջանում ծանր բարդություններ՝ ալերգիկ միոկարդիտ և հեպատիտ, ավշային հանգույցների մեծացում, անաֆիլակտիկ շոկ։

Աղիքային փուլին բնորոշ են հետևյալ ախտանիշները.

- աղիների աշխատանքի խանգարում (փոփոխվում են փորլուծությունները և փորկապությունները);
- ախորժակի նվազում;
- բավականին ուժեղ ցավ որովայնի շրջանում;
- գլխացավ;
- լուսավախություն;
- քաշի կորուստ;
- մաշկային ցաներ;
- քնի խանգարում;
- գլխապտույտներ;
- հոգնածություն;
- ճնշման նվազում;
- նյարդայնություն;
- իմունիտետի ընդհանուր նվազում։

![Բուժումը ժողովրդական միջոցներով](https://lifeinfo.am/storage/images/askaridozi-bujum-dexerov-ev-joxovrdakan-mijocnerov-185.jpg "Բուժումը ժողովրդական միջոցներով")

Երեխաների մոտ հիվանդությունն ընթանում է շատ ավելի ծանր։ Որքան փոքր է երեխան, այնքան ավելի ցայտուն են արտահայտված ախտանիշները։ Վաղ փուլերում ասկարիդոզը փոքրիկների մոտ, ինչպես և մեծահասակների, կարող է թույլ արտահայտված լինել։ Լայնածավալ վարակման դեպքում ինտոքսիկացիայի նշանները կդրսևորվեն նույնիսկ միգրացիոն շրջանում։ Ասկարիդներն երեխաների մոտ դրսևորվում են հետևյալ նշաններով.

- փսխում;
- ուժեղ փորլուծություն (կամ փորկապություն);
- ընդհանուր հյուծվածություն;
- մշտական կամ պարբերական սրտխառնոց;
- մաշկային ցաներ;
- հետանցքի քոր;
- որովայնի ցավ;
- զարգացման հետամնացություն։

Մանկական տարիքում վերոհիշյալ ախտանիշները բարդանում են մաշկի և լորձաթաղանթների վրա թարախակալման ձևով դրսևորումներով ռեցիդիվներով։ Թուլացած իմունիտետի ֆոնին սրվում են քրոնիկ հիվանդությունները։ Երեխան ենթարկվում է վարակիչ և բորբոքային գործընթացների, որոնք ընթանում են ավելի ծանր։

Հիվանդության սկզբնական փուլում անհանգստության պատճառ կարող են հանդիսանալ հաճախակի զուգարան գնալու մղումները։ Երեխան դառնում է քմահաճ, ցուցաբերում է ավելացած անհանգստություն։ Օրգանիզմում մակաբույծների վաղ հայտնաբերումը կօգնի խուսափել բացասական հետևանքներից։

> Ուշադրություն! Հելմինթները թունավորում են ողջ օրգանիզմը իրենց կենսագործունեության արգասիքներով! Ուստի, որքան շատ են նրանք, այնքան ավելի ուժեղ է վատթարանում առողջական վիճակը։

## Բարդություններ

Ինքնին ասկարիդոզը մարդու համար այնքան էլ վտանգավոր հիվանդություն չէ։ Շատերն այս մակաբույծների հետ ապրում են երկար տարիներ՝ առանց իմանալու վարակման մասին։ Բայց, եթե այն չբուժվի, կարելի է ստանալ շատ լուրջ բարդություններ։ Ներկայացնենք դրանցից ամենատարածվածները.

1. Աղիքների անանցանելիությունն առաջանում է բարակ աղիքի մակաբույծներով խցանման հետևանքով։ Պաթոլոգիան դրսևորվում է որովայնի ցավերով, փքվածությամբ, փորկապություններով։ Բժշկական օգնության բացակայության դեպքում առաջանում է ֆեկալ հոտով փսխում։ Ամենավտանգավոր բարդությունը կարող է լինել աղիքի պատռվածքը և պերիտոնիտը։
2. Լյարդի թարախակույտը հանդիսանում է ասկարիդների օրգան ներթափանցման և դրա վնասման հետևանք։
3. Թարախային խոլանգիտը և մեխանիկական դեղնախտը առաջանում են հասուն ասկարիդներով լեղուղիների խցանման հետևանքով։ Այս պաթոլոգիաներին բնորոշ են հետևյալ նշանները՝ բորբոքում, ջերմաստիճանը բարձրանում է մինչև կրիտիկական արժեքներ, առաջանում է դող և ուժեղ ցավ աջ ենթակողային շրջանում։
4. Սուր պանկրեատիտը ենթաստամոքսային գեղձի ծորանի խցանման արդյունք է։ Հիվանդի մոտ առկա է ուժեղ, կտրող ցավ որովայնի վերին մասում, ինտենսիվ փսխում։ Առանց բժշկական օգնության սա կարող է ավարտվել պանկրեանեկրոզով։
5. Թոքաբորբը բնորոշ է հելմինթոզի վաղ փուլին։ Միգրացիայի ընթացքում ասկարիդները վնասում են թոքերի և բրոնխների մազանոթներն ու ալվեոլները։ Հիվանդի շնչառությունը արագանում է, լսվում են խզզոցներ, սկսվում է տենդ։

Ասկարիդոզի բավականին հաճախ հանդիպող բարդությունը աղիքախտն է։ Բանն այն է, որ ասկարիդների հրահրած հետևանքները մեծամասամբ կապված են դրանց շարժման հետ, որի ընթացքում մակաբույծները վնասում են օրգանների հյուսվածքները։ Մասնավորապես, կույր աղիք ընկնելիս, վնասում են այն, հրահրում սուր աղիքախտի նոպա։ Այնպես որ, եթե ձախից ձեր որովայնի ներքևում, պորտի շրջան արձակող ցավ եք զգում, բարձրացել է ջերմաստիճանը, սկսվել է փսխում՝ անհապաղ կանչեք շտապ օգնություն։ Սա կյանքին սպառնացող վիճակ է։

![Կանխարգելման միջոցներ](https://lifeinfo.am/storage/images/askaridozi-bujum-dexerov-ev-joxovrdakan-mijocnerov-118.jpg "Կանխարգելման միջոցներ") Նկարագրված են ասկարիդների կերակրափողով կոկորդ և շնչուղիներ սողալու և դրանով հրահրված ասֆիքսիայի (խեղդման) դեպքեր։

> Ուշադրություն! Հատուկ վտանգ է ներկայացնում ասկարիդոզը հղի կանանց մոտ! Այն առաջացնում է շատ ուժեղ տոքսիկոզ, կարող է հանգեցնել պտղի ներարգանդային զարգացման հետաձգման և խանգարել ծննդաբերական գործունեությանը։

Երեխաների մոտ ասկարիդները կարող են նույն բարդությունների պատճառ դառնալ, ինչ մեծահասակների մոտ, սակայն ավելի ծանր ձևով։ Սա կապված է այն բանի հետ, որ մանկական օրգանիզմը դեռ բավարար չափով կայացած չէ։ Թրթուրների միգրացիայի ժամանակ օրգանների և հյուսվածքների մեխանիկական վնասվածքները հրահրում են տարբեր ինտենսիվության արյունահոսություններ և նեկրոզներ։ Վերոհիշյալ հետևանքներից խուսափել կարող է օգնել միայն ժամանակին ցուցաբերված բժշկական օգնությունը։

## Ախտորոշում

Որդերի ձվերը անզեն աչքով հայտնաբերել անհնար է՝ դրանց մանրադիտակային չափերի պատճառով, իսկ ախտանիշներն ունեն բազմաթիվ տարբերակներ։ Ուստի ասկարիդոզը ճշգրիտ որոշելը հնարավոր է միայն ախտորոշման մեթոդների կիրառմամբ։ Դրանց թվին են պատկանում.

1. Կղանքի անալիզը ամենատարածված ախտորոշիչ մեթոդն է օրգանիզմում սրատոտների առկայությունը որոշելու համար։ Այն ունի որոշակի թերություններ։ Խնդիրն այն կարող է հայտնաբերել միայն վերջին փուլում, երբ ասկարիդներն արդեն գտնվում են բարակ աղիքում, այն ժամանակ, երբ նրանք դնում են ձվեր։ Եթե, այնուամենայնիվ, կան վարակման հաստատուն կասկածներ, կղանքը հանձնում են մի քանի անգամ, մոտավորապես ամեն 10 օրը մեկ։
2. Արյան անալիզը նույնպես միշտ չէ, որ տալիս է միանշանակ արդյունքներ։ Լեյկոցիտների և էոզինոֆիլների բարձրացած մակարդակը վաղ փուլերում հանդիսանում է օրգանիզմի պաշտպանական ռեակցիա որդային ինվազիաների նկատմամբ։ Այն միշտ չէ, որ նկատվում է, կարող է վկայել մեկ այլ հիվանդության առկայության մասին։ Սերոլոգիական մեթոդը թույլ է տալիս ճշգրտությամբ հայտնաբերել ասկարիդների առկայությունը՝ արյան շիճուկում դրանց հանդեպ հակամարմինների առկայությամբ։
3. Առանձին դեպքերում թրթուրները հայտնաբերվում են այլ կենսաբանական հեղուկներում (օրինակ՝ խորխում)։ Դա հնարավոր է անել վարակման փաստից երկու-երեք ամիս անց։
4. Մեզի կենսաքիմիական անալիզը խնդիրը հաստատում է ցնդող ճարպաթթուների առկայությամբ։ Մեթոդը թույլ է տալիս ախտորոշում դնել ամենավաղ փուլերում, սակայն կարող է սխալ լինել, քանի որ նման ցուցանիշները բնորոշ են բազմաթիվ այլ հիվանդությունների համար։

Ավելի հազվադեպ բժիշկները հելմինթների հայտնաբերման համար անցկացնում են ռենտգենաբանական հետազոտություններ և ուլտրաձայնային հետազոտություն (ՈւՁՀ)։ Այս մեթոդները ցույց են տալիս թոքերի ինֆիլտրացիան մակաբույծի միգրացիայի ժամանակաշրջանում։ Աղիքային փուլում ռենտգենի վրա երևում են բարակ աղիքի լորձաթաղանթների փոփոխությունները։

Հայտնի են նաև դեպքեր, երբ ասկարիդները հայտնաբերվում են պատահականորեն, վիրահատական միջամտությունների ընթացքում։ Ամեն դեպքում, ճշգրիտ ախտորոշում դնելու վրա կարող է մի քանի շաբաթ ծախսվել։ Այդ ընթացքում հայտնաբերվում են նաև հնարավոր բարդությունները, ինչը թույլ է տալիս նշանակել ամբողջական և գրագետ բուժում։

## Բուժումը դեղամիջոցներով

Ասկարիդոզի բուժման մոտեցումը համալիր է։ Այն ուղղված է ինչպես հենց մակաբույծների ոչնչացմանը, այնպես էլ ախտանիշների և հնարավոր բարդությունների բուժմանը։ Դեղերը և ընդունման սխեման ընտրում է բժիշկը։

![Ասկարիդոզի բուժումը մեծահասակների և երեխաների մոտ](https://lifeinfo.am/storage/images/askaridozi-bujum-dexerov-ev-joxovrdakan-mijocnerov-171.jpg "Ասկարիդոզի բուժումը մեծահասակների և երեխաների մոտ")

Այսօր դեղագործական արդյունաբերությունն առաջարկում է բավականին լայն ընտրանի բարձր արդյունավետությամբ հակահելմինթային պատրաստուկների։ Դրանց արդյունավետությունը կազմում է 80%-ից ավելի։ Դեղերի ընտրությունը կախված է այն փուլից, որում հայտնաբերվել է հիվանդությունը.

- միգրացիոն փուլում սովորաբար նշանակվում են լայն սպեկտրի հաբեր՝ Մեբենդազոլ (Vermox), Vormin, Albendazole, Mertect, Nemozol և այլն;
- հիվանդության աղիքային փուլ անցնելիս դրական արդյունք են ցույց տալիս՝ Levamisole (Decaris), Pyrantel, Combantrin, Helmintox, Piperazine, Vermox, Vormin, Nemozol և դրանց անալոգները։

Համալիր բուժման մեջ կիրառում են նաև բարձր սպիտակուցային դիետա և բուժում՝ սորբենտներով։ Այս որակով սովորաբար խորհուրդ են տալիս՝ Polysorb, Polyphepan կամ սովորական ակտիվացված ածուխ։ Դրանք պետք է սկսել ընդունել հակահելմինթային պատրաստուկների կուրսի ավարտից մոտավորապես երեք օր հետո, որպեսզի նվազագույնի հասցվի ինտոքսիկացիայի ռիսկը։

Այն դեպքում, երբ հիվանդությունն անցել է ծանր ձևի, կամ դեղորայքային բուժումը հակացուցված է, հիվանդին զոնդի միջոցով ստամոքսի խոռոչ են ներարկում թթվածին։ Պրոցեդուրան անցկացվում է օրը մեկ անգամ, երեք օրվա ընթացքում։ Այս բուժման մեթոդն ունի մի շարք հակացուցումներ, որոնց թվում են՝ խոցը և ստամոքս-աղիքային տրակտի բորբոքումները։

Երեխաների, հղիների և կրծքով կերակրող կանանց բուժման ժամանակ բժիշկը միշտ փորձում է ընտրել առավել մեղմ պատրաստուկներ։ Ամենից հաճախ նման դեպքերում նշանակվում է Piperazine և Hepthylresorcine։ Հարկ է նշել, որ այս դեղերը շատ ավելի քիչ արդյունավետ են։ Բժիշկը որոշում է դրանց կիրառման նպատակահարմարությունը՝ ելնելով երեխայի կամ ապագա մոր առողջական վիճակից։

> Ուշադրություն! Հակահելմինթային դեղամիջոցները շատ տոքսիկ են! Դրանք առանց բժշկի նշանակման (կանխարգելման նպատակով) ընդունել չի կարելի!

Տնային պայմաններում կարելի է փորձել տանը ազատվել որդերից՝ ավանդական բժշկության բաղադրատոմսերի միջոցով։

## Բուժումը ժողովրդական միջոցներով

Հելմինթոզի բուժման ժամանակ ժողովրդական միջոցների են դիմում այն պատճառով, որ սրատոտներին ոչնչացնող դեղորայքային պատրաստուկները բավականին թունավոր են նաև մարդու օրգանիզմի համար։ Միակ բանը, որին ուզում ենք ուշադրություն հրավիրել՝ նախքան ցանկացած ժողովրդական դեղամիջոց ընդունելը, խորհրդակցեք բժշկի հետ։ Որոշ դեպքերում դրանք կարող են անօգուտ ստացվել, իսկ ժամանակը կկորչի։

![Ասկարիդոզի բուժումը մեծահասակների և երեխաների մոտ](https://lifeinfo.am/storage/images/askaridozi-bujum-dexerov-ev-joxovrdakan-mijocnerov-101.jpg "Ասկարիդոզի բուժումը մեծահասակների և երեխաների մոտ")

Ասկարիդոզի չբարդացած ձևի դեպքում որոշ բաղադրատոմսեր շատ արդյունավետ են ստացվում։ Ներկայացնենք դրանցից ամենահայտնիները.

1. Մանրացնել մեկ գլուխ սխտոր, ավելացնել մեկ բաժակ կաթ և պատրաստել թուրմ (եփուկ)։ Քամել, սառեցնել մինչև սենյակային ջերմաստիճան և օգտագործել հոգնա դնելու համար քնելուց առաջ։ Նման բուժումը պետք է տևի յոթ օր։
2. Ժողովրդի մեջ տարածված է նաև սոխի թուրմը։ Մանրացված սոխը դնում են ցանկացած տարայի մեջ, որպեսզի այն լցնի տարայի կեսը, վերևից լցնում են սպիրտ։ Թրմում են 10 օր և խմում 1 ճ. գդալ օրը երկու անգամ։ Երեխաների համար սոխը լցնում են ոչ թե սպիրտով, այլ եռման ջրով և թրմում 12 ժամ։
3. Վերցնել մաքրված չէ ունենա արքայախնձորը և պատրաստել եփուկ (եփել կեղևով և տերևներով միասին)։ Ընդունել օրը վեց անգամ։
4. 500 գ մաքրված դդմի սերմեր անհրաժեշտ է մանրացնել և, խառնելով, լցնել 50 մլ եռացրած ջուր։ Ընդունել ուտելուց առաջ 1 թ. գդալ։ Քաղցրության համար կարելի է ավելացնել մեղր։ Այս միջոցը կարելի է տալ նաև երեխաներին, միայն դդմի սերմեր պետք է դրվի ավելի քիչ՝ մինչև երկու տարեկան երեխային՝ 50 գ, 3-4 տարեկան երեխաների համար անհրաժեշտ է 80 գ, 5-7 տարեկանների համար՝ 100 գ։ Երեք ժամ հետո խմել մագնեզիում։
5. Մեծահասակների համար որդերից ազատվելու համար պատրաստում են թուրմ օշնդրից և դդմի սերմերից։ Դրա պատրաստման համար հավասար համամասնություններով անհրաժեշտ են բույսի տերևները և մանրացված դդմի սերմերը։ Վերցնում են չոր խառնուրդի մեկ երրորդը և սպիրտի երկու երրորդը։ Թրմում են 21 օր մթության մեջ և խմում 50 մլ, օրը երկու անգամ, ուտելուց կես ժամ առաջ, մինչև լրիվ ապաքինումը։
6. 4 ճ. գդալ կանաչ ընկույզ մանրացնել և ավելացնել մեկ բաժակ աղի ջուր։ Թրմել 20 րոպե, քամել և խմել օրվա ընթացքում։ Լրացուցիչ կարելի է ընդունել լուծողական։

Մակաբույծներից ազատվելուն օգնում են նաև դեղաբույսերից պատրաստված թուրմերն ու եփուկները։ Դրանց պատրաստման համար հարմար են՝ երիցուկը, դաղձափուրը և այլն։

## Կանխարգելման միջոցներ

Ժամանակակից բժշկությունը թույլ է տալիս ազատվել ցանկացած մակաբույծներից, սակայն, իհարկե, ավելի լավ է թույլ չտալ դրանց ներթափանցումը օրգանիզմ։ Առավել ևս ասկարիդների դեպքում դա անելը ամենևին դժվար չէ։ Բավական է պահպանել մի քանի պարզ կանոններ.

- հողի հետ ցանկացած շփումից հետո մանրակրկիտ լվացեք ձեռքերը;
- լավ լվացեք բանջարեղենը, մրգերը և կանաչեղենը;
- կանոնավոր կերպով տանը խոնավ մաքրություն արեք;
- ոչնչացրեք հիվանդության տարածողներին (ճանճերին)։

Եթե տանը փոքր երեխաներ կան, ուշադիր հետևեք նրանց հիգիենային։ Սովորեցրեք փոքրիկին լվանալ ձեռքերը և բերան չքաշել ամեն ինչ՝ հողը և կողմնակի առարկաները։ Ավազանոցում կանոնավոր կերպով փխրեցում արեք, թույլ մի տվեք երեխային խաղալ թափառող կենդանիների հետ։ Այս պարզ կանոնների պահպանումը կօգնի ազատվել առողջության հետ կապված բազմաթիվ լուրջ խնդիրներից։

Ամփոփելով, ուզում ենք ևս մեկ անգամ ընդգծել ասկարիդոզի վտանգը երեխաների և մեծահասակների համար։ Այս հիվանդությունը պահանջում է մանրակրկիտ ախտորոշում։ Բժշկական հաստատությունում կանոնավոր հետազոտությունները և անձնական հիգիենայի պարզ կանոնների պահպանումը թույլ կտան խուսափել վարակումից և կանխել բարդությունները։
