# Երեխաների մոտ կակազության պատճառները - ինչպես բուժել հիվանդությունը

![Կակազության պատճառները](https://lifeinfo.am/storage/images/kakazutyun-erexaneri-mot-patcharner-ev-bujman-metodner-169.jpg "Կակազության պատճառները")

Երբեմն ուժեղ սթրեսի, գերհոգնածության, վնասվածքների ֆոնին երեխաների մոտ զարգանում է կակազություն, որի պատճառները և բուժումը մտահոգում են շատ ծնողների։ Ախտորոշումը ճշգրիտ կատարելու համար անհրաժեշտ է այցելել բժշկի։ Թերապիան երկարատև է, ներառում է տարբեր մեթոդիկաներ, որոնցով պետք է կանոնավոր կերպով տանը զբաղվել երեխայի հետ։

Բովանդակություն․

- [Ախտանիշներ և տեսակներ](#%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80-%D5%BF%D5%A5%D5%BD%D5%A1%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Ինչպես տարբերել կակազությունը կմկմալուց](#%D5%AB%D5%B6%D5%B9%D5%BA%D5%A5%D5%BD-%D5%BF%D5%A1%D6%80%D5%A2%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%AC-%D5%AF%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%A6%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%A8-%D5%AF%D5%B4%D5%AF%D5%B4%D5%A1%D5%AC%D5%B8%D6%82%D6%81)
- [Կակազության պատճառները](#%D5%AF%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%A6%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6-%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D5%B3%D5%A1%D5%BC%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Բուժման մեթոդիկաներ](#%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B4%D5%A1%D5%B6-%D5%B4%D5%A5%D5%A9%D5%B8%D5%A4%D5%AB%D5%AF%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Դեղորայքային պատրաստուկներ](#%D5%A4%D5%A5%D5%B2%D5%B8%D6%80%D5%A1%D5%B5%D6%84%D5%A1%D5%B5%D5%AB%D5%B6-%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D6%80%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%B8%D6%82%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Հոմեոպաթիկ պատրաստուկներ](#%D5%B0%D5%B8%D5%B4%D5%A5%D5%B8%D5%BA%D5%A1%D5%A9%D5%AB%D5%AF-%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D6%80%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%B8%D6%82%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Ժողովրդական միջոցներ](#%D5%AA%D5%B8%D5%B2%D5%B8%D5%BE%D6%80%D5%A4%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%B4%D5%AB%D5%BB%D5%B8%D6%81%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Շնչառական մարմնամարզություն](#%D5%B7%D5%B6%D5%B9%D5%A1%D5%BC%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%B4%D5%A1%D6%80%D5%B4%D5%B6%D5%A1%D5%B4%D5%A1%D6%80%D5%A6%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6)
- [Խորհուրդներ](#%D5%AD%D5%B8%D6%80%D5%B0%D5%B8%D6%82%D6%80%D5%A4%D5%B6%D5%A5%D6%80)

Նյութեր նույն թեմայով․- [Ինչպես ազատվել կակազության խնդրից - արդյունավետ եղանակներ](%D5%AB%D5%B6%D5%B9%D5%BA%D5%A5%D5%BD-%D5%A1%D5%A6%D5%A1%D5%BF%D5%BE%D5%A5%D5%AC-%D5%AF%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%A6%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%A1%D5%B6-%D5%AD%D5%B6%D5%A4%D6%80%D5%AB%D6%81-%D5%A1%D6%80%D5%A4%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%A1%D5%BE%D5%A5%D5%BF-%D5%A5%D5%B2%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80-8839 "Ինչպես ազատվել կակազության խնդրից - արդյունավետ եղանակներ")
- [Ինչ է աստենիկ նևրոզը - բուժումը](%D5%AB%D5%B6%D5%B9%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%A5%D5%B6%D5%AB%D5%AF-%D5%B6%D6%87%D6%80%D5%B8%D5%A6%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4-7904 "Ինչ է աստենիկ նևրոզը - բուժումը")

 ![](https://lifeinfo.am/storage/images/inchic-e-arajanum-celyulity-139.png) Ախտանիշներ և տեսակներ Կակազությունը (լոգոկլոնիա) խոսքի խանգարում է, որը բնութագրվում է առանձին հնչյունների, բառերի հաճախակի կրկնությամբ, վանկերի երկարացմամբ, խոսքում բացակայում է սահունությունը և ռիթմիկությունը։ Հիվանդությունը հաճախ ախտորոշվում է 3 տարեկանից բարձր երեխաների մոտ։ Ճիշտ բուժման դեպքում հիվանդությունը տարիքի հետ անհետանում է։ Մշտական կակազությունից տառապում է մեծահասակների միայն 1%-ը։ Ըստ ՀԴԴ-10-ի կոդը՝ F98.5։ Գոյություն ունեն կակազության տարբեր տեսակներ, հիվանդությունը դասակարգվում է ըստ տեսակի, տիպի և մկանային կծկումների տեղակայման վայրի, ախտաբանության արտահայտվածության աստիճանի։ Հանկարծակի առաջացած լոգոկլոնիան կոչվում է ինիցիալ։ Եթե հիվանդությունը շարունակվում է մի քանի ամիս, այն անցնում է ամրացված փուլի։ Հիվանդության տեսակները. Տոնիկ տիպի - առաջանում է շուրթերի, լեզվի, քիմքի, այտերի, կոկորդի մկանների ուժեղ կծկման հետևանքով։ Ախտաբանությունը դրսևորվում է երկարատև դադարների, հնչյունների ձգվածության, դեմքի և ամբողջ օրգանիզմի ուժեղ լարվածության տեսքով։ 3. Կլոնիկ տիպի - ցնցումներն արտահայտված են ոչ այնքան ակնհայտորեն, սպազմերը արագ փոխարինվում են մկանների հանգստացմամբ։ Երեխան կրկնում է առանձին հնչյուններ կամ բառեր։
4. Նևրոզանման - զարգանում է նյարդաբանական արատների ֆոնին, բնութագրվում է շարժողական ֆունկցիաների և հոդակապության խանգարումով։
5. Նևրոտիկ կակազություն (լոգոնևրոզ) - բացասական բնույթի հոգեբանական գործոնների ազդեցության հետևանք։
6. Էվոլյուցիոն կակազություն - պայմանավորված է խոսքային ապարատի զարգացման խափանումներով, զարգանում է 3-5 տարեկան հասակում։
7. Ռեակտիվ կակազություն - հիվանդությունը զարգանում է 9-12 տարեկան հասակում՝ նյարդային խափանման կամ հոգեկան հիվանդության ֆոնին։
Հիվանդության թեթև ձևի դեպքում երեխաները սկսում են կակազել միայն ուժեղ սթրեսի ֆոնին։ Միջին աստիճանը բնութագրվում է խոսքի հետ կապված խնդիրներով ցանկացած հուզական գերգրգռման ժամանակ։ Ծանր աստիճանը՝ երեխան կակազում է մշտապես։ Բուժվո՞ւմ է արդյոք լոգոկլոնիան։ Հիվանդությունից կարելի է ամբողջությամբ ազատվել, եթե ժամանակին սկսել բուժումը։

> Կարևոր է! Կակազությունն ավելի հաճախ առաջանում է բաղաձայն հնչյունների վրա, կմկմալը տեղի է ունենում նախադասության սկզբում, միջնամասում։

Կակազության ժամանակ խախտվում է խոսքային օրգանների համաձայնեցված աշխատանքը, խափանումն առաջանում է հնչյունների արտաբերման գործընթացին մասնակցող մկանների կծկումների պատճառով։ Երբեմն տուժում են նաև շնչառական մկանները, ինչը հանգեցնում է օդի պակասի մշտական զգացողության։

![Ինչպես տարբերել կակազությունը կմկմալուց](https://lifeinfo.am/storage/images/kakazutyun-erexaneri-mot-patcharner-ev-bujman-metodner-149.jpg "Ինչպես տարբերել կակազությունը կմկմալուց")

Կակազության հիմնական հատկանիշները.

- երեխան հանկարծակի լռում է, երբեմն մեկ օրով, որից հետո սկսում է խոսել, սակայն արդեն անհստակ;
- խոսքում մեծ քանակությամբ ավելորդ հնչյունների առկայություն;
- դադարների բացակայություն կամ երկար դադարներ;
- խոսքը սկսելու դժվարություններ;
- հնչյունաբանական լսողության և ընկալման խանգարում;
- դեմքի և պարանոցի շրջանում տիկեր, սպազմեր, ցնցումներ;
- շնչառության խանգարում։

Հաճախ կակազությանը միանում են հոգեբանական խանգարումներ՝ լոգոֆոբիա, սկոպտոֆոբիա։ Լոգոնևրոզի ֆոնին փոխվում է նաև երեխաների վարքագիծը, նրանք դառնում են ամաչկոտ, երկչոտ, կասկածամիտ, առանձնանում են երազկոտությամբ և հարուստ երևակայությամբ։

> Կարևոր է! Տղաների մոտ կակազությունն ախտորոշվում է 3-4 անգամ ավելի հաճախ, քան աղջիկների մոտ։ Հիվանդության սկզբի գագաթնակետը ընկնում է նախադպրոցական տարիքի վրա, առաջին նշանները դրսևորվում են 3-5 տարեկան երեխաների մոտ։

### Ինչպես տարբերել կակազությունը կմկմալուց

Երբեմն ծնողները նկատում են, որ 2-3 տարեկան երեխան, որը մինչ այդ խոսում էր սահուն, սկսում է կրկնել կամ ձգել վանկերը։ Պետք չէ խուճապի մատնվել, անհրաժեշտ է հասկանալ՝ երեխան կակազում է, թե պարզապես կմկմում։

![Դեղորայքային պատրաստուկներ](https://lifeinfo.am/storage/images/kakazutyun-erexaneri-mot-patcharner-ev-bujman-metodner-169.jpg "Դեղորայքային պատրաստուկներ")

Լոգոկլոնիայի և կմկմալու (իտերացիայի) տարբերությունը.

1. Կակազությունն առաջանում է սպազմի ֆոնին, իսկ կմկմալը հաճախ հանդիպում է այն երեխայի մոտ, ում մտածողությունը առաջ է անցնում խոսքային զարգացումից։
2. Կակազության ժամանակ կարելի է տեսնել ցնցումային շարժումներ պարանոցի, բերանի շրջանում։
3. Եթե լոգոկլոնիա ունեցող երեխային խնդրել ավելի հստակ և պարզ խոսել, նա կսկսի ավելի շատ կակազել։ Եթե խնդիրը կմկմալուց է առաջացել, ապա նման խնդրանքից հետո խոսքն ավելի հստակ կդառնա։
4. Երեխաները սկսում են կմկմալ, երբ պատմում են իրենց համար երկար, բարդ և անհասկանալի ինչ-որ բան։ Եթե ծնողները երեխային պարզ հարց տան, կարելի է լսել հստակ պատասխան՝ առանց կմկմալու։

Եթե խոսքի հետ կապված խնդիրները 2-3 շաբաթվա ընթացքում չեն անհետանում, երեխան ավելի վատ է խոսում, պետք է այցելել լոգոպեդի, մանկական հոգեբանի, հոգեբուժի, դեֆեկտոլոգի։

> Կարևոր է! Եթե ժամանակին չսկսել լոգոնևրոզի բուժումը, երեխայի մոտ կսկսեն զարգանալ ուղեկցող հիվանդություններ՝ աստենիա, գիշերային մեզի անկամածանում, նյարդաանոթային դիստոնիա, քնի ռիթմիկության խանգարում, դեպրեսիվ վիճակներ։

## Կակազության պատճառները

Հիվանդության առաջացման պատճառները մինչ օրս լիովին ուսումնասիրված չեն, շատ բժիշկներ կարծում են, որ դրա զարգացման վրա ազդում են ժառանգական գործոնը, նյարդային համակարգի վիճակը, խոսքային ապարատի զարգացման առանձնահատկությունները։

Ինչու է առաջանում կակազությունը.

- ուժեղ նյարդային ցնցում, հոգեբանական վնասվածք, վախ, նևրոզ;
- գլխուղեղի վնասվածքներ, կենտրոնական նյարդային համակարգի հիվանդություններ, շնչառական և լսողության օրգանների վարակներ;
- նյարդային գերհոգնածություն կամ հյուծվածություն, որը կարող է առաջանալ ուժեղ ինտոքսիկացիայի, ԼՕՌ-օրգանների հիվանդությունների ֆոնին;
- սխալ դաստիարակություն, երեխայի համար հավասարապես վնասակար են ավելորդ խստությունը և թողտվությունը;
- բարձրացված մտավոր ծանրաբեռնվածություն, միանգամից մի քանի լեզուների ուսուցում, ձախլիկի վերադաստիարակում;
- ներարգանդային ուղեղի զարգացման խանգարումներ, վաղաժամ ծնունդ, հիպոքսիա;
- ձեռքերի մանր շարժողականության անբավարար զարգացում։

![Հոմեոպաթիկ պատրաստուկներ](https://lifeinfo.am/storage/images/kakazutyun-erexaneri-mot-patcharner-ev-bujman-metodner-157.jpg "Հոմեոպաթիկ պատրաստուկներ")

Լոգոկլոնիայի ախտանիշների ամբողջական վերացումից հետո անգամ հիվանդությունը կարող է վերադառնալ ուժեղ սթրեսի ժամանակ, ինչը հաճախ նկատվում է 6-7 տարեկան երեխաների մոտ, ովքեր գնացել են դպրոց։

> Կարևոր է! Հոգեսոմատիկայի տեսանկյունից լոգոկլոնիան զարգանում է իր ցանկությունները հայտնելու վախի ֆոնին։ Ամենից հաճախ կակազությունից տառապում են այն երեխաները, ում ծնողները մշտապես ճնշում են, չեն թողնում ցուցաբերել նախաձեռնություն։ Նման խնդիրները վերացնելը հոգեբանի գործն է։

## Բուժման մեթոդիկաներ

Կակազության ախտորոշման ժամանակ մասնագետը հաշվի է առնում ախտաբանության ծագումը, մկանային կծկումների տիպը և տեղակայման վայրը, խոսքի տեմպո-ռիթմիկ զարգացման շեղումների արտահայտվածության աստիճանը։ Ո՞վ է բուժում կակազությունը։ Ախտաբանության բացահայտմամբ և վերացմամբ զբաղվում է մանկական նյարդաբանը, հոգեբանը, հոգեթերապևտը, լոգոպեդը, օստեոպաթը։ Հիվանդությունն ինքն իրենից անցնո՞ւմ է տարիքի հետ։ Ոչ, դրանից ազատվելուն կօգնի միայն երկարատև համալիր թերապիան։

Կակազության ախտորոշման հիմքում ընկած է երեխայի զարգացման վերաբերյալ անամնեզի հավաքագրումը։ Բժշկին անհրաժեշտ է մանրամասն պատմել, թե երբ և ինչ հանգամանքներում են առաջացել խնդիրները։ ԿՆՀ-ի հետազոտման համար կատարվում է գլխուղեղի անոթների դոպլերոգրաֆիա, ԷԷԳ, ՄՌՏ։

Կակազությունից ազատվելու, երեխայի մոտ խոսքի շտկման համար կիրառվում է համալիր մոտեցում։ Բուժումը ներառում է լոգոպեդի մոտ տարբեր մեթոդիկաներով կանոնավոր պարապմունքներ, հոգեթերապիա, ԲՖԿ, մերսում, ասեղնաբուժություն։ Հիվանդության պատճառների վերացմանը լավ են օգնում դեղորայքային և հոմեոպաթիկ միջոցները։

Կլինիկայում, մասնագիտացված կենտրոնում լոգոպեդի մոտ պարապմունքները կօգնեն ազատվել կակազությունից։ Ժամանակակից մասնագետները կիրառում են Սելիվերստովի և Լևինայի կողմից մշակված մեթոդիկաները։

![Ժողովրդական միջոցներ](https://lifeinfo.am/storage/img/aroxjutyun-dexer-bozhognutyun-dexabuyser-88744205.jpg "Ժողովրդական միջոցներ")

Ինչպես է անցնում պարապմունքը լոգոպեդի մոտ.

1. Առաջին փուլում բժիշկը մի քանի օրվա ընթացքում ամբողջությամբ զսպում է երեխայի խոսքը։
2. Սովորեցնում է երեխային հստակ ասել կարճ արտահայտություններ, ճիշտ շնչել։ Սեանսների ընթացքում զարգացնում են նաև մանր շարժողականությունը՝ կավագործության, նկարչության միջոցով։
3. Աստիճանաբար արտահայտությունները դառնում են ավելի երկար, երեխան կարողանում է նկարագրել նկարը, վերապատմել պատմությունը։
4. Լոգոպեդը ստացված հմտությունները փոխանցում է երեխայի առօրյա կյանք։
5. Պարապմունքների ծրագիրը պարտադիր ներառում է հոգեմարմնամարզություն, լոգոպեդական և խոսքային խաղեր, ամաչկոտությունը հաղթահարելու, փակվածությունից ազատվելու վարժություններ։
6. Լոգոպեդի մոտ բուժման նվազագույն տևողությունը 8 ամիս է։

Կակազությունից ազատվելուն լավ են օգնում ռացիոնալ հոգեթերապիայի սեանսները, հիպնոսը։ Հիվանդության թեթև ձևի դեպքում ախտանիշները կարելի է վերացնել 5-10 սեանսով։

### Դեղորայքային պատրաստուկներ

Կակազության ժամանակ դեղեր միշտ չէ, որ նշանակվում են, դեղորայքային թերապիան ուղղված է հիմնական ախտաբանությունների վերացմանը, որոնց ֆոնին առաջացել են խոսքի հետ կապված խնդիրները։

Ինչով բուժել կակազությունը.

 Պատրաստուկի անվանումըՈր խմբին է պատկանումԻնչ տարիքից կարելի է ընդունելԲուժման սխեմանՖենիբուտՆոոտրոպ պատրաստուկ8 տարեկանից1 հաբ օրը 3 անգամ՝ 1-1,5 ամիս ընթացքումՊանտոգամՆոոտրոպ պատրաստուկՀաբերով՝ 3 տարեկանից, փոքր տարիքի երեխաներին անհրաժեշտության դեպքում նշանակվում է օշարակ750-3000 մգ/օր՝ 1-4 ամիս ընթացքումՊանտոկալցինՆոոտրոպ պատրաստուկՍահմանափակումներ չկան0,5 գ 4-8 ժամը մեկ անգամ՝ 2-4 ամիս ընթացքումԱնվիֆենՆոոտրոպ պատրաստուկ3 տարեկանիցՄինչև 8 տարեկան՝ 50-100 մգ օրը 3 անգամ;8-14 տարեկան՝ 250 մգ 8 ժամը մեկ անգամ;

14 տարեկանից բարձր՝ 250-500 մգ օրը 3 անգամ

Թերապիայի տևողությունը՝ 2-3 շաբաթ

 Էնցեֆաբոլ օշարակ Նոոտրոպ պատրաստուկՍահմանափակումներ չկանմինչև 7 տարեկան՝ 2,5-5 մլ կախույթ օրը 1-3 անգամ;7 տարեկանից բարձր՝ 2,5-10 մլ օշարակ 8-24 ժամը մեկ անգամ։

Բուժման տևողությունը՝ 2-6 ամիս։

 ՊիկամիլոնՆոոտրոպ3 տարեկանիցՄինչև 10 տարեկան՝ 0,02 գ առավոտյան և երեկոյան;10 տարեկանից բարձր՝ 0,2 գ օրը 3 անգամ

 ԿորտեքսինՆոոտրոպ պատրաստուկ՝ մկանային ներարկման համարՍահմանափակումներ չկանՄինչև 20 կգ՝ 0,5 մգ/կգ, դոզան բաժանվում է 2 ներարկման;ավելի քան 20 կգ՝ 10 մգ առավոտյան և երեկոյան

 ՄիդոկալմՄիոռելաքսանտՄանկական տարիքում անվտանգությունն ապացուցված չէ։ Կիրառվում է բժշկի նշանակմամբԴոզան սահմանում է բժիշկը, ներարկվող ձևերը երեխաների մոտ չեն կիրառվումԿլոնազեպամՀակացնցումային պատրաստուկՄանկական տարիքում անվտանգությունն ապացուցված չէ մինչև 10 տարեկան՝ 0,02 մգ/կգ;10 տարեկանից բարձր՝ 1 գ օրական

 ԱտարաքսՏրանկվիլիզատոր3 տարեկանիցփոքր երեխաների մոտ ավելի հաճախ են առաջանում բարդություններ - ցնցումներ

 0,001-0,0025 գ/կգ օրականԳլիցինԲարելավում է նյութափոխանակության գործընթացները գլխուղեղի հյուսվածքներումՍահմանափակումներ չկան

 1 հաբ օրը 2-3 անգամ՝ 2-4 շաբաթ ընթացքումՆոտտաՎալերիանայով, երիցուկով հանգստացնող միջոց3 տարեկանիցՄինչև 12 տարեկան՝ 5 կաթիլ 8 ժամը մեկ անգամԹերապիայի մեջ ներառում են տաուրինի հիմքով պատրաստուկներ՝ ֆիզիկական և մտավոր գերհոգնածության վերացման համար, վիտամինային համալիրներ՝ Magnesium B6։

### Հոմեոպաթիկ պատրաստուկներ

Հոմեոպաթիան օգնում է պայքարել տագնապայնության, սթրեսների դեմ, բարելավում է գլխուղեղի և ԿՆՀ-ի աշխատանքը, ազատում կակազությունից։ Պատրաստուկներն ու թերապիայի սխեման ընտրում է բժիշկը, ինքնաբուժումը ցանկալի արդյունք չի տա։

Արդյունավետ պատրաստուկների ցանկ.

- Tenoten մանկական;
- Bovista;
- Bufo rana;
- Causticum;
- Cuprum;
- Euphrasia;
- Ignatia;
- Lachesis։

Դեղորայքային և հոմեոպաթիկ միջոցների ընդունումը անհրաժեշտ է համատեղել ասեղնաբուժության, լոգոպեդական, հանգստացնող, կետային մերսման սեանսների հետ։ Երեխայի խոսքը շտկել հնարավոր է միայն համալիր մոտեցման դեպքում։

![Շնչառական մարմնամարզություն](https://lifeinfo.am/storage/images/kakazutyun-erexaneri-mot-patcharner-ev-bujman-metodner-163.jpg "Շնչառական մարմնամարզություն")

### Ժողովրդական միջոցներ

Այլընտրանքային բժշկության մեթոդները նախատեսված են սթրեսի, վախի հետևանքները վերացնելու համար, օգնում են բարելավել գլխուղեղի աշխատանքը։ Դրանք կարելի է օգտագործել որպես թերապիայի օժանդակ տեսակ։

Ժողովրդական միջոցներ.

1. 200 մլ կաթի մեջ լցնել 3 գ սագախոտի, խառնուրդը եփել, խմել տաք վիճակում ամեն առավոտ նախաճաշից առաջ։ Միջոցը վերացնում է գլխուղեղի անոթների սպազմը։
2. Խառնել 3-ական կաթիլ սպիտակ հացաթթենու և եղինջի ծաղկակազմերի և տերևների հյութ։ Խառնուրդը պահել լեզվի վրա 5 րոպե, սեանսները կրկնել 2 ժամը մեկ անգամ։ Բուժման տևողությունը՝ 14 օր։
3. 500 մլ եռացող ջրով եփել 5 գ ռութա, թրմել թույլ կրակի վրա 5 րոպե, զտել։ Լուծույթով թրջել կոկորդն ու բերանը, կուլ տալ չի կարելի։ Սեանսները կատարել օրը 2-4 անգամ՝ 2-3 շաբաթ ընթացքում։

> Կարևոր է! Եթե երեխան կակազում է, նրան չի կարելի սահմանափակել հասակակիցների հետ շփումից։ Նա կարող է հաճախել սովորական մանկապարտեզ, սովորել դպրոցում, մանկավարժները պետք է նրա հետ վարվեն այնպես, ինչպես մյուս երեխաների հետ։

### Շնչառական մարմնամարզություն

Ստրելնիկովայի կողմից մշակված հատուկ վարժությունների համալիրն օգնում է նորմալացնել շնչառության գործընթացը, ամրացնել դիաֆրագման։ Շնչառական մարմնամարզությունը պարզ է, այն հեշտությամբ կարող են կատարել տանը 4 տարեկանից բարձր երեխաները։

![Երեխաների մոտ կակազության պատճառները - ինչպես բուժել հիվանդությունը](https://lifeinfo.am/storage/images/kakazutyun-erexaneri-mot-patcharner-ev-bujman-metodner-137.jpg "Երեխաների մոտ կակազության պատճառները - ինչպես բուժել հիվանդությունը")

Խոսքի շտկման համար ֆոնացիոն շնչառական վարժությունների համալիր.

1. Երեխան կանգնած է ուղիղ, ձեռքերը ծալված են արմունկներում, սեղմված են իրանին, ափերը բացված են, նայում են վեր։ Դանդաղ և հանգիստ ներշնչում - ափերը սեղմել բռունցքների, անաղմուկ արտաշնչում - վերադարձ նախնական դիրքին։ Կատարել 10 կրկնություն։
2. Կանգնած դիրքում ձեռքերը ազատորեն իջեցնել մարմնի երկայնքով, ոտքերը բացել ուսերից մի փոքր ավելի լայն։ Ներշնչում - նստել կուրծք, պտտել իրանը, արտաշնչելիս վերադառնալ նախնական դիրքին։ Կատարել 10-ական կրկնություն յուրաքանչյուր կողմ։
3. Կանգնած դիրքում թեքել գլուխը, ականջը պետք է դիպչի ուսին, թեքման ժամանակ ներշնչել։ 5 կրկնությունից հետո ազատորեն օրորել գլուխը տարբեր կողմեր, հայացքը միշտ պետք է ուղղված լինի խիստ առաջ։
4. Կատարել գլխի թեքումներ առաջ և հետ, ներշնչել աղմկոտ, արտաշնչելիս վերադառնալ նախնական դիրքին։
5. Կատարել կտրուկ ներշնչումներ և սահուն արտաշնչումներ, շուրթերը միաժամանակ ձգել խողովակի տեսքով։

Մարմնամարզությունը պետք է կատարել ամեն օր, ցանկալի է առավոտյան՝ նախաճաշից մեկ ժամ հետո։

> Կարևոր է! Գոյություն ունի Դեմոսֆեն հատուկ համակարգչային ծրագիր, որը խաղի տեսքով՝ մարզասարքի վրա, օգնում է երեխային բարելավել խոսքի ռիթմիկությունը։

## Խորհուրդներ

Խոսքի հետ կապված խնդիրներից խուսափելու համար ծնողները պետք է խստորեն պահպանեն բժշկի բոլոր հանձնարարականները, կատարեն տնային առաջադրանքները, կանոնավոր կերպով զբաղվեն երեխայի հետ։

Օգտակար խորհուրդներ ծնողների համար՝ կակազող երեխաների դաստիարակության և ուսուցման վերաբերյալ.

1. Ծնողները պետք է հետևեն իրենց խոսքի տեմպին, բարձրաձայնությանը և ճշգրտությանը։
2. Պետք չէ ուշադրություն կենտրոնացնել խոսքային խնդիրների վրա։ Երեխան չպետք է զգա, որ իր հետ ինչ-որ բան այն չէ։
3. Հեռուստացույց և համակարգիչ դիտելու ժամանակը չպետք է գերազանցի օրական 15 րոպեն։
4. Քնելուց առաջ միացնել հանգիստ դասական երաժշտություն, որն ունի լավ հոգեթերապևտիկ ազդեցություն, կարելի է կարդալ բարի պատմություններ կակազության դեմ հատուկ հեքիաթների ժողովածուից։
5. Եթե երեխան հանկարծակի սկսել է կմկմալ, անհրաժեշտ է առաջարկել երգել կամ շշուկով ասել բարդ բառ։
6. Հատուկ հնչյունաբանական և լոգոպեդական երգերի, չաստուշկաների, դժվարարտասանելի արտահայտությունների երգեցողությունը կմկմալու և կակազության դեմ պայքարի լավագույն միջոցներից են։
7. Եթե նախադպրոցական տարիքի երեխայի մոտ խոսքի հետ կապված խնդիրները առաջացել են մտավոր գերլարվածության ֆոնին, անհրաժեշտ է երեխային հնարավորություն տալ հանգստանալ 1-2 ամսվա ընթացքում։
8. Չպետք է շտապեցնել կմկմացող երեխային, հուշել նրան բառեր։ Խոսքի ավարտին պետք է սպասել լուռ։
9. 1-2 տարեկան հասակում անհրաժեշտ է զարգացնել մանր շարժողականությունը՝ մատների խաղեր, կոճկոցներ, նկարչություն, կավագործություն, լաբիրինթոսներ։

> Կարևոր է! Ջրային պրոցեդուրաները լավ են օգնում վերացնել երեխաների մոտ խոսքի հետ կապված խնդիրները՝ լողավազան կանոնավոր հաճախելը, տանը ջրային խաղերը, լողը հարմար են նաև կակազության կանխարգելման համար՝ երեխայի մոտ բարձրացած հուզական գրգռվածության դեպքում։

Շատ ծնողներ սխալմամբ կակազությունը համարում են աննշան, տարիքային խնդիր, կարծում են, որ մանկապարտեզից հետո երեխան կխոսի, ինչպես բոլորը։ Սակայն հենց դպրոցական տարիքի երեխաների մոտ հիվանդությունը լրջորեն սրվում է ուժեղ սթրեսի և բարձրացած ծանրաբեռնվածության ֆոնին։ Միայն երկարատև, համառ պարապմունքները խոսքի և վարքագծի շտկման ուղղությամբ կօգնեն ազատվել լոգոնևրոզից։
