# Կոկորդում լորձի կուտակման զգացողություն՝ ինչպես քթի լորձ

![Ինչպես ազատվել](https://lifeinfo.am/storage/img/aroxjutyun-dexer-bozhognutyun-dexabuyser-4999498.jpg "Ինչպես ազատվել")

Մարդու օրգանիզմի պաշտպանական գործառույթները ուղղված են վարակի, վիրուսների, հիվանդածին միկրոֆլորայի վերացմանը, որոնք կարող են հանդիսանալ հիվանդությունների զարգացման պատճառ։ Նույն սկզբունքով է կառուցված նաև ըմպանը։ Նրա պատերը ծածկված են լորձաթաղանթով։ Այն արտադրում է արտադրանք, որը կանխում է հիվանդածին միկրոօրգանիզմների ներթափանցումը շնչուղիների ներսը։ Բացի այդ, արտադրանքը նպաստում է սննդի ավելի հեշտ հասնելուն ստամոքս։ Եթե այն նորմալ չէ, ապա կոկորդում կուտակվում է լորձ՝ ինչպես քթի լորձ։ Այն դժվարացնում է կուլ տալու ռեֆլեքսները, շնչելը դառնում է ծանր։ Ինչը կարող է հանդիսանալ դրա առաջացման պատճառ, և ինչպես բուժել այս հիվանդությունը, ավելի մանրամասն կքննարկենք։

Բովանդակություն՝

- [Պատճառները](#%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D5%B3%D5%A1%D5%BC%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Ախտանիշները](#%D5%A1%D5%AD%D5%BF%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%B7%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Ինչպես ազատվել](#%D5%AB%D5%B6%D5%B9%D5%BA%D5%A5%D5%BD-%D5%A1%D5%A6%D5%A1%D5%BF%D5%BE%D5%A5%D5%AC)
- [Կոկորդի լվացում և ողողում](#%D5%AF%D5%B8%D5%AF%D5%B8%D6%80%D5%A4%D5%AB-%D5%AC%D5%BE%D5%A1%D6%81%D5%B8%D6%82%D5%B4-%D5%B8%D5%B2%D5%B8%D5%B2%D5%B8%D6%82%D5%B4)
- [Ինհալացիաներ](#%D5%AB%D5%B6%D5%B0%D5%A1%D5%AC%D5%A1%D6%81%D5%AB%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Հականեխիչներ](#%D5%B0%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D5%AD%D5%AB%D5%B9%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Կաթիլներ](#%D5%AF%D5%A1%D5%A9%D5%AB%D5%AC%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Բուժումը ժողովրդական միջոցներով](#%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%AA%D5%B8%D5%B2%D5%B8%D5%BE%D6%80%D5%A4%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%B4%D5%AB%D5%BB%D5%B8%D6%81%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%B8%D5%BE)

Հարակից հոդվածներ՝- [Հիպերպլաստիկ ռինիտի հիմնական պատճառները](%D5%B0%D5%AB%D5%BA%D5%A5%D6%80%D5%BA%D5%AC%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%AB%D5%AF-%D5%BC%D5%AB%D5%B6%D5%AB%D5%BF%D5%AB-%D5%B0%D5%AB%D5%B4%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D5%B3%D5%A1%D5%BC%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-8144 "Հիպերպլաստիկ ռինիտի հիմնական պատճառները")
- [Երեխաների համար քթի լորձահան սարքեր՝ տեսակները և դրանց առանձնահատկությունները](%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%AD%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%B0%D5%A1%D5%B4%D5%A1%D6%80-%D6%84%D5%A9%D5%AB-%D5%AC%D5%B8%D6%80%D5%B1%D5%A1%D5%B0%D5%A1%D5%B6-%D5%BD%D5%A1%D6%80%D6%84%D5%A5%D6%80-%D5%BF%D5%A5%D5%BD%D5%A1%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%A1%D5%BC%D5%A1%D5%B6%D5%B1%D5%B6%D5%A1%D5%B0%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-3803 "Երեխաների համար քթի լորձահան սարքեր՝ տեսակները և դրանց առանձնահատկությունները")
- [Հարբուխի բուժումը ալոեի հյութով](%D5%B0%D5%A1%D6%80%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AD%D5%AB-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%A1%D5%AC%D5%B8%D5%A5%D5%AB-%D5%B0%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B8%D5%BE-3072 "Հարբուխի բուժումը ալոեի հյութով")
- [Հարբուխի բուժումը ֆիզիոլոգիական լուծույթով մեծահասակների և երեխաների մոտ](%D5%B0%D5%A1%D6%80%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AD%D5%AB-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D6%86%D5%AB%D5%A6%D5%AB%D5%B8%D5%AC%D5%B8%D5%A3%D5%AB%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%AC%D5%B8%D6%82%D5%AE%D5%B8%D6%82%D5%B5%D5%A9%D5%B8%D5%BE-%D5%B4%D5%A5%D5%AE%D5%A1%D5%B0%D5%A1%D5%BD%D5%A1%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%AD%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%B4%D5%B8%D5%BF-8317 "Հարբուխի բուժումը ֆիզիոլոգիական լուծույթով մեծահասակների և երեխաների մոտ")
- [Ինչից են առաջանում նարնջագույն քթի արտադրանքները - պատճառները և բուժումը](%D5%AB%D5%B6%D5%B9%D5%B8%D6%82-%D5%A5%D5%B6-%D5%A1%D5%BC%D5%A1%D5%BB%D5%A1%D5%B6%D5%B8%D6%82%D5%B4-%D5%B6%D5%A1%D6%80%D5%B6%D5%BB%D5%A1%D5%A3%D5%B8%D6%82%D5%B5%D5%B6-%D6%84%D5%A9%D5%A1%D5%B5%D5%AB%D5%B6-%D5%A1%D6%80%D5%BF%D5%A1%D5%A4%D6%80%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80-%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D5%B3%D5%A1%D5%BC%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-8379 "Ինչից են առաջանում նարնջագույն քթի արտադրանքները - պատճառները և բուժումը")

 ![](https://lifeinfo.am/storage/images/inchic-e-arajanum-celyulity-139.png) Պատճառները Քթի խոռոչի, ըմպանի և բերանակուլային ըմպանի մակերեսն ունակ է արտադրել լորձ։ Երբ միկրոբները փորձում են ներթափանցել օրգանիզմի ներսը, դրանք նստում են լորձաթաղանթի վրա, ինչի շնորհիվ չեն հասնում բրոնխներ և թոքեր։ Վարակը հաղթահարելու համար լորձ ավելի շատ է արտադրվում, այն դառնում է մածուցիկ և կուտակվում կոկորդում։ Այս երևույթը բնորոշ է ծխողների համար։ Ծխախոտի ծուխը հանդիսանում է արտաքին գրգռիչ, որի արդյունքում լորձ մի քանի անգամ ավելի է արտադրվում։ Կոկորդում դրա կուտակումը առաջացնող այլ գործոններն են՝ Ալերգիկ ռեակցիա։ Սա իմունային համակարգի գերակտիվացված պատասխանն է որոշակի նյութերի նկատմամբ, որն արտահայտվում է կոկորդում գնդի զգացողությամբ։ 3. Սինուսիտ - քթի ծոցերի (սինուսների) բորբոքում, որի պատճառով քթի արտադրանքը հոսում է ըմպանի հետին պատով ներքև դեպի կոկորդ։
4. Շնչառական օրգանների հիվանդություններ։ Նման հիվանդությունը հայտնվում է բրոնխիտի ժամանակ։ Միայն խորխը դուրս է գալիս բրոնխներից և ընկնում կոկորդ։ Այն շատ մածուցիկ է, դժվար է դուրս գալիս հազով։ Առավել հաճախ խորխի դուրս գալը տեղի է ունենում գիշերը, իսկ առավոտյան հիվանդը զգում է կոկորդում ցավեր։
5. Ստամոքսի խնդիրներ։ Թթվայնության բարձրացման դեպքում ստամոքսահյութը կարող է արտահոսել կերակրափող, երբեմն հասնել մինչև կոկորդ՝ գրգռելով լորձաթաղանթը։ Արտադրվում է արտադրանք՝ լորձի տեսքով։
6. ԼՕՌ-օրգանների վիրուսային հիվանդություններ՝ ադենոիդիտ, տրախեիտ, անգինա, տոնզիլիտ, լարինգիտ և այլն։
7. Որոշ սննդամթերք գրգռիչ ազդեցություն ունի կոկորդի պատերի վրա՝ յուղոտ, կծու, ապխտած սնունդ, ալկոհոլային խմիչքներ։
8. Սառը կամ տաք սնունդ։
9. Երեխայի մոտ լորձ կարող է կուտակվել հաճախակի թքելու դեպքում, հատկապես նորածինների մոտ։
10. Հակաբիոտիկների, միզամուղների, հորմոնների կիրառում։
![Ինհալացիաներ](https://lifeinfo.am/storage/images/kokordum-lordzi-kutakum-patcharner-ev-bujum-151.jpg "Ինհալացիաներ")

Եթե կոկորդում առաջացել է լորձային գունդ, ապա դա պատահական չէ։ Դրա համար կան մի շարք պատճառներ։ Քթի արտադրանքը կարող է կուտակվել մեծահասակի մոտ ուժեղ օդի աղտոտվածության պատճառով։

### Ախտանիշները

Հատկանիշները, որոնք պետք է անհանգստացնեն հիվանդին՝

- առավոտյան կոկորդում առաջանում է լորձի գունդ, որից ազատվելը շատ դժվար է.
- կատարվում է մշտապես.
- գիշերային չդադարող հազ, քանի որ թանձր քթի արտադրանքը սկսում է հոսել կոկորդի պատերով.
- փոխվում է ձայնը ձայնալարերի վրա լորձի նստելու պատճառով.
- կարող է առաջացնել բերանի տհաճ հոտ.
- հազի ժամանակ արտադրանքը կարող է լինել կանաչ։

Կարող են լինել նաև այլ ախտանիշներ՝ հաճախ գլուխ է ցավում, կոկորդում քորում է, բարձրանում է ջերմաստիճանը 37 աստիճան և ավելի։ Նույնիսկ լորձի կուտակման ժամանակ հիվանդը զգում է կոկորդի չորացում։

## Ինչպես ազատվել

Նախքան բուժումը սկսելը, կարևոր է իմանալ, թե ինչն է առաջացրել օրգանիզմի այս ռեակցիան։ Բուժումը նշանակվում է բժշկի կողմից՝ կախված հիվանդությունից։ Դիտարկենք հիմնական գործողությունները, որոնք ուղղված են կոկորդի մաքրմանը։

### Կոկորդի լվացում և ողողում

Կոկորդում կուտակված գնդույկներից ազատվելու համար կարևոր է մի քանի անգամ կատարել ողողման կամ լվացման պրոցեդուրաներ։ Ընդ որում, կպչուն արտադրանքը անհրաժեշտ է հեռացնել քթից և ըմպանից միաժամանակ։ Քիթը լվանալու համար կպահանջվի ստերիլ ներարկիչ, փոքր թեյնիկ, սրինգ։ Լուծույթի համար օգտագործում են՝

- ծովային աղ.
- ֆուրացիլին.
- կալիումի պերմանգանատ.
- դեղաբույսերի թուրմեր և եփուկներ (երիցուկ, սալվիա).
- սոդա.
- դեղատնային պատրաստուկներ՝ Միրամիստին և Քլորհեքսիդին։

Այս պրոցեդուրայի արդյունքում լավ մաքրվում է ըմպանի հետին պատը։ Այնուհետև կատարվում է կոկորդի ողողում՝ օգտագործելով նույն լուծույթները։ Եթե կոկորդը կարմիր է և ցավում է, ապա այն կարելի է յուղել դեղձենու յուղով։ Սա կհանի գրգռվածությունը և կփափկացնի լորձաթաղանթը։

### Ինհալացիաներ

Հաճախ, երբ լորձը չափազանց կպչուն է և խանգարում է շնչելուն, բժիշկը նշանակում է ինհալացիաներ կատարել։ Սա քթի և բերանակուլային ըմպանի լորձաթաղանթի վրա դեղորայքային պատրաստուկների ազդեցությունն է մանրատարր աէրոզոլի տեսքով։ Այս պրոցեդուրան թույլ է տալիս հավասարաչափ բաշխել դեղամիջոցը ԼՕՌ-օրգանների պատերով։

![Հականեխիչներ](https://lifeinfo.am/storage/images/kokordum-lordzi-kutakum-patcharner-ev-bujum-185.jpg "Հականեխիչներ")

Ինհալացիաները կատարվում են ձեռքի տակ եղած միջոցների օգնությամբ՝ թեյնիկ, կաթսա կամ հատուկ սարք՝ ինհալատոր։ Վերջինը թանկարժեք սարք է, ոչ բոլորն են կարող իրենց թույլ տալ այն ձեռք բերել։ Ինհալացիաների համար լուծույթի տեսքով, կոկորդում գնդի զգացողությունը վերացնելու նպատակով, հարմար են՝

1. Հանքային ջուր։ Ջուրը պետք է ընտրել սոդայի և հանքային աղերի մեծ պարունակությամբ։ Ալկալային գոլորշիները նոսրացնում են կոկորդում խրված արտադրանքը, դուրս են հանում այն։
2. Երբ քնից հետո կոկորդում մեծ քանակությամբ լորձ է հավաքվում, օգնում է կարտոֆիլի օգտագործմամբ ինհալացիան։ Այն եփում են փոքր կաթսայում, հետո ճզմում՝ ավելացնելով խմորի սոդա։ Հակվում են կաթսայի վրայով և ծածկվում սրբիչով։ Գոլորշիներ ներշնչելու ժամանակը մոտ 10 րոպե է։
3. Ինհալատորի համար որպես դեղորայքային միջոց կարելի է կիրառել դեղաբույսերի եփուկներ՝ երիցուկից, օշանից, էվկալիպտի եթերային յուղից։

> Կարևոր է! Ինհալատորի համար պատրաստուկները անհրաժեշտ է ընտրել՝ հաշվի առնելով աէրոզոլների բաղադրիչների նկատմամբ հնարավոր ալերգիկ ռեակցիաները։

### Հականեխիչներ

Հականեխիչ լուծույթները կիրառվում են բորբոքումը հանելու և լորձաթաղանթից վարակը վերացնելու համար։ Բացի մրսածային վարակիչ հիվանդությունների բուժումից, դրանք ունակ են նոսրացնել խորխը և հանել այն կոկորդի պատերի մակերեսից։ Երբ քթի արտադրանքը կամ լորձը հազով դուրս չի գալիս, կօգնեն՝ ֆուրացիլին, կալիումի պերմանգանատ, խմորի սոդա աղով, Քլորհեքսիդին։

### Կաթիլներ

Եթե կոկորդում գնդի տեսքով կանգնած քթի արտադրանքը առաջանում է մրսածային հիվանդությունների արդյունքում (հարբուխ, լարինգիտ, տոնզիլիտ, ՍԹՀ), ապա կօգնեն քթի կաթիլները։ Ծանրության զգացողությունը առաջանում է, երբ քթում ձևավորվում է լորձաթաղանթի այտուց, այլ կերպ ասած՝ երբ քիթը խցանվում է։ Սա տեղի է ունենում, երբ քթի անցուղիներ են ներթափանցում հիվանդածին միկրոօրգանիզմներ։ Հիվանդի վիճակը ծանրանում է մի շարք այլ ախտանիշներով՝ գլուխը ցավում է ճակատային հատվածում, սովորաբար հարբուխն անցնում է առանց ջերմության։ Երբ քթի անցուղիները փակ են, հիվանդին դժվար է շնչել, կոկորդում կուտակվում են արտադրանքներ, դուրս չեն գալիս և չեն հազալվում, կօգնեն կաթիլները։

Այս պատրաստուկները ունակ են հանել բորբոքային պրոցեսը, թեթևացնել հիվանդի վիճակը հասարակական վայրերում գտնվելիս։

> Կարևոր է! Քթի կաթիլները պետք է օգտագործել ոչ ավելի, քան 5 օր։

Ամենատարածվածներն են՝

- RinoStop.
- RinoRus.
- Նաֆթիզին.
- Նազիվին.
- Իզոֆրա.
- Սանորին և այլն։

Այսօր դեղատներում լայնորեն ներկայացված են քթի կաթիլներ, իսկ ճիշտ ընտրություն կատարելուն կօգնի հսկող բժիշկը։

### Բուժումը ժողովրդական միջոցներով

Երբեմն հիմնական բուժումը օգտակար է լրացնել ժողովրդական բժշկության բաղադրատոմսերով։ Եթե լորձը տանջում է առավոտյան, ցերեկը և երեկոյան, ապա կօգնեն հետևյալ միջոցները՝

1. Տաք կոմպրես կաթնաշոռով։ Կաթնաշոռը քամել, դնել մարլայի վրա, դնել կոկորդին։ Վրան ծածկել պոլիէթիլենով և փաթաթել տաք շարֆով։ Նույն ազդեցությունն ունի եփած և ճզմած կարտոֆիլը։
2. Երբ կոկորդի և քթի միջև լորձ է կուտակվել, օգտագործում են ալոեի հյութ։ Երկու թերթիկի միջուկը մանրացնել, խառնել մեղրի հետ և օգտագործել առավոտյան և երեկոյան։ Թեթևացումը և խորխի դուրս գալը կսկսվի երկու օր հետո։
3. Օշանի ծաղիկները մանրացնել և խառնել մեղրի հետ 1:1 հարաբերությամբ։ 1 ճ. գ.-ը ուտել յուրաքանչյուր սնունդից հետո։

Ինհալացիաները, ըմպանի լվացումը և կոկորդի ողողումը՝ դեղաբուսական եփուկների, արմատների, ծաղիկների կիրառմամբ, նպաստում են լորձի հեռացման հեշտացմանը, գրգռված լորձաթաղանթի ապաքինմանը, հիվանդի ընդհանուր վիճակի բարելավմանը։

Կոկորդում լորձը ինքնուրույն հիվանդություն չէ, այլ միայն ախտանիշ, որը վկայում է օրգանիզմում հիվանդության առկայության մասին, որը կորոշի բժիշկը։ Ինքնաբուժումը այս դեպքում ողջունելի չէ։ Եթե անգամ կաթիլներ կաթեցնել, ողողել և լվանալ քիթն ու կոկորդը, դա կօգնի կարճ ժամանակով։ Բարդ հիվանդությունը այսպիսի միջոցներով հնարավոր չէ հաղթահարել, անհրաժեշտ են ուժեղ ազդեցության պատրաստուկներ։
