#  Ձիաշագանակի բուժիչ հատկությունները

![Բույսի բուժիչ հատկությունները](https://lifeinfo.am/storage/img/aroxjutyun-dexer-bozhognutyun-dexabuyser-39945230.jpg "Բույսի բուժիչ հատկությունները")

Ձիաշագանակը տերևաթափ ծառ է, որի պսակը լավ զարգացած է: Հասուն բույսերը բարձրությամբ հասնում են ավելի քան 25 մետրի: Ամբողջ բնի և ճյուղերի վրա տեղադրված են մուգ կանաչ գույնի մեծ տերևներ: Մայիսին սկսվում է ակտիվ ծաղկումը, փոքրիկ ծաղիկները ունեն սպիտակ կամ թեթևակի վարդագույն երանգ, դրանք հավաքված են կոնաձև ծաղկաբույլերի մեջ: Աշնանը, մոտավորապես սեպտեմբերին, սկսում են հասունանալ պտուղները: Դրանք գտնվում են կլոր տուփի մեջ, որը ծածկված է սուր փշերով: Շագանակի սերմերը ունեն կլոր ձև, դրանք հարթ են և ունեն հագեցած շագանակագույն երանգ, իսկ մեջտեղում՝ մոխրագույն բիծ: Այս ծառը շատ տարածված է, ուստի այն լայնորեն կիրառվում է ինչպես ավանդական, այնպես էլ ժողովրդական բժշկության մեջ: Այս հոդվածում մանրամասն կպատմվի այն մասին, թե ինչպես օգտագործել ձիաշագանակը, ինչպիսին են բույսի բուժիչ հատկություններն ու հակացուցումները:

Բովանդակություն:

- [Բույսի բուժիչ հատկությունները](#%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%B5%D5%BD%D5%AB-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%AB%D5%B9-%D5%B0%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Ձիաշագանակի հավաքումը և պատրաստումը](#%D5%B1%D5%AB%D5%A1%D5%B7%D5%A1%D5%A3%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%AB-%D5%B0%D5%A1%D5%BE%D5%A1%D6%84%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D6%80%D5%A1%D5%BD%D5%BF%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8)
- [Ձիաշագանակի կիրառման ցուցումները](#%D5%B1%D5%AB%D5%A1%D5%B7%D5%A1%D5%A3%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%AB-%D5%AF%D5%AB%D6%80%D5%A1%D5%BC%D5%B4%D5%A1%D5%B6-%D6%81%D5%B8%D6%82%D6%81%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)
- [Կիրառումը բուժական նպատակներով](#%D5%AF%D5%AB%D6%80%D5%A1%D5%BC%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%A8-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6-%D5%B6%D5%BA%D5%A1%D5%BF%D5%A1%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%B8%D5%BE)
- [Կեղևից և պտուղներից պատրաստված եփուկներ](#%D5%AF%D5%A5%D5%B2%D6%87%D5%AB-%D5%BA%D5%BF%D5%B8%D6%82%D5%B2%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%B0%D5%AB%D5%B4%D6%84%D5%B8%D5%BE-%D5%A5%D6%83%D5%B8%D6%82%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Բույսի կեղևից և պտուղներից պատրաստված թուրմ](#%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%B5%D5%BD%D5%AB-%D5%AF%D5%A5%D5%B2%D6%87%D5%AB-%D5%BA%D5%BF%D5%B8%D6%82%D5%B2%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB-%D5%A9%D6%80%D5%B4%D5%B8%D6%82%D5%AF)
- [Ծաղիկներից քամված թարմ հյութ](#%D5%AE%D5%A1%D5%B2%D5%AB%D5%AF%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%AB%D6%81-%D5%A9%D5%A1%D6%80%D5%B4-%D6%84%D5%A1%D5%B4%D5%BE%D5%A1%D5%AE-%D5%B0%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%A9)
- [Ձիաշագանակի թրմօղին - բուժիչ հատկություններ](#%D5%B1%D5%AB%D5%A1%D5%B7%D5%A1%D5%A3%D5%A1%D5%B6%D5%A1%D5%AF%D5%AB-%D5%A9%D5%B8%D6%82%D6%80%D5%B4-%D5%A2%D5%B8%D6%82%D5%AA%D5%AB%D5%B9-%D5%B0%D5%A1%D5%BF%D5%AF%D5%B8%D6%82%D5%A9%D5%B5%D5%B8%D6%82%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D6%80)
- [Կիրառման հակացուցումները](#%D5%AF%D5%AB%D6%80%D5%A1%D5%BC%D5%B4%D5%A1%D5%B6-%D5%B0%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D6%81%D5%B8%D6%82%D6%81%D5%B8%D6%82%D5%B4%D5%B6%D5%A5%D6%80%D5%A8)

## Բույսի բուժիչ հատկությունները

Ծառի օգտակար հատկությունները ամբողջովին կախված են նրա քիմիական բաղադրությունից: Բույսի տարբեր մասերում (ծաղիկներ, կեղև, պտուղներ) պարունակվում են որոշակի օգտակար բաղադրիչներ: Սակայն բոլոր մասերում կան ֆլավոնոիդներ, որոնք դրական ազդեցություն ունեն օրգանիզմի վրա: Այս ակտիվ բաղադրիչները արդյունավետորեն նոսրացնում են արյունը և թույլ չեն տալիս թրոմբների առաջացմանը: Այս ունակությամբ ձիաշագանակին հավասարը չկա!

Ձիաշագանակի կազմում պարունակվում են հետևյալ օգտակար բաղադրիչները.

- էսկուլոզիդը ունի P վիտամինի հատկություններ, հետևաբար այն արդյունավետորեն բարձրացնում է անոթների աշխատունակությունը;
- էսցին սապոնինը նպաստում է արյան նոսրացմանը;
- ճարպային յուղերը արդյունավետորեն լավացնում են վերքերը և հանում բորբոքումը;
- էսկուլինը նվազեցնում է մազանոթների թափանցելիությունը, խթանում է թրոմբինի առաջացումը, մեծացնում երակների արյունալցումը;
- պեկտինը որակապես վերականգնում է սրտի և անոթների աշխատանքը;
- օսլան մկանային զանգվածի սնուցման աղբյուր է;
- կվերցետինը, աստրագալինը, լուտեինը հանգստացնող և քնաբեր ազդեցություն ունեն;
- տարբեր վիտամիններ (A, B, C, K) ամրապնդում են իմունային համակարգը և նպաստում հեմոգլոբինի արտադրությանը;
- օրգանական թթուները նպաստում են խարամների և տոքսինների հեռացմանը;
- ֆլավոնոիդները և գլիկոզիդները թույլ են տալիս այս բույսն օգտագործել կոսմետոլոգիական նպատակներով.

Հարուստ բաղադրության շնորհիվ ձիաշագանակը արժանի տեղ է զբաղեցնում ավանդական և ժողովրդական բժշկության մեջ: Նրա հիման վրա պատրաստվում են բազմաթիվ դեղամիջոցներ, որոնք ուղղված են անոթային համակարգի գործունեության բարելավմանը: Ակտիվ բաղադրիչները բարենպաստ ազդեցություն ունեն նաև նյարդային համակարգի վրա, ուստի բույսը հաճախ օգտագործվում է նևրիտների և նևրալգիաների բուժման համար: Ձիաշագանակը դրականորեն ազդում է նաև մարսողական օրգանների վրա, ուստի այն ընդունում են լուծի և լեղապարկի սխալ աշխատանքի դեպքում.

## Ձիաշագանակի հավաքումը և պատրաստումը

Բուժական նպատակներով օգտագործվում են բույսի ծաղիկները, կեղևը, տերևները և պտուղները: Ստորև բերված են խորհուրդներ, թե երբ է ավելի լավ հավաքել բաղադրիչները դեղամիջոցների պատրաստման համար:

![Ձիաշագանակի հավաքումը և պատրաստումը](https://lifeinfo.am/storage/images/dziashaganak%D5%9D-bujich-hatkutyunner-ev-kirarum-168.jpg "Ձիաշագանակի հավաքումը և պատրաստումը")

1. Շագանակի կեղևը՝ բուժիչ հատկություններ: Ամենալավ է պատրաստումը կատարել վաղ գարնանը: Կեղևը պետք է զգուշորեն կտրել երիտասարդ ճյուղերից: Այնուհետև այն մանրացնում և չորացնում են սովորական եղանակով: Բույսի կեղևն օգտագործվում է եփուկ և թրմօղի պատրաստելու համար: Դրանք վերացնում են ցավն ու բորբոքումը: Դրա հիման վրա պատրաստված դեղամիջոցները խորհուրդ են տրվում հոդատապի, ռևմատիզմի, ինչպես նաև հեմոռոյի և շնչառական օրգանների հիվանդությունների բուժման համար:
2. Ձիաշագանակի ծաղիկները՝ բուժիչ հատկություններ: Ծաղիկների հավաքումը պետք է կատարել ակտիվ ծաղկման շրջանում, այսինքն՝ մայիսին: Անհրաժեշտ քանակությունը հավաքելուց հետո դրանք պետք է դնել արևի տակ, որպեսզի մի փոքր թառամեն (1 օր): Այնուհետև ձիաշագանակի ծաղիկները չորացնում են մաքուր օդում, ստվերում կամ լավ օդափոխվող տարածքում: Ծաղիկների հիման վրա պատրաստում են սպիրտային թրմօղի կամ ծաղկաբույլերից քամում են հյութ: Այս դեղամիջոցն օգտագործվում է անոթային համակարգի վերականգնման համար, ինչպես նաև հոդացավերի դեպքում:
3. Տերևները՝ բուժիչ հատկություններ: Հումքը լավագույնս հավաքել գարնանը կամ ամռան սկզբին, երբ տերևները հյութալի են և ունեն հագեցած կանաչ գույն: Դրանք լվանում և չորացնում են սովորական եղանակով: Տերևներից պատրաստում են օղու կամ սպիրտի հիմքով թրմօղի և տերևների եփուկ: Դեղամիջոցը հիանալի օգնում է բորբոքային պրոցեսների, ինչպես նաև տարբեր թարախակալումների դեպքում:
4. Ձիաշագանակի պտուղները՝ բուժիչ հատկություններ և կիրառում: Ինչպե՞ս է կոչվում ձիաշագանակի պտուղը: Ամեն ինչ շատ պարզ է, այն այնպես էլ կոչվում է՝ շագանակ: Այն անհրաժեշտ է հավաքել, երբ պտուղները թափվում են, դա տեղի է ունենում մոտավորապես հոկտեմբերին: Ընտրված դեղամիջոցից կախված՝ հումքը կարելի է մանրացնել կամ բուժիչ միջոցը պատրաստել ամբողջական պտուղներից: Պտուղների հիման վրա կարելի է պատրաստել եփուկ կամ թրմօղի: Դեղամիջոցն օգնում է վերականգնել մարսողական օրգանների աշխատանքը, վերացնել հոդացավը, ինչպես նաև կարգավորել սրտի և անոթների գործունեությունը:

> Կարևոր է! Բուժիչ հումքի հավաքումը պետք է կատարել քաղաքից և ավտոմայրուղիներից հեռու: Հենց այս վայրերում են աճում առավել օգտակար ծառերը:

## Ձիաշագանակի կիրառման ցուցումները

Ինչի՞ց է բուժում շագանակը: Ձիաշագանակը եզակի բույս է, որից կարելի է պատրաստել որակյալ դեղամիջոցներ: Դեղատանը կարելի է ձեռք բերել դրա հիման վրա պատրաստված պատրաստուկներ, որոնք նույնպես օգտակար հատկություններ ունեն: Սակայն ի՞նչ տհաճ ախտանիշների և հիվանդությունների դեպքում են օգնում շագանակի հիմքով դեղամիջոցները.

![Ձիաշագանակի կիրառման ցուցումները](https://lifeinfo.am/storage/images/dziashaganak%D5%9D-bujich-hatkutyunner-ev-kirarum-138.jpg "Ձիաշագանակի կիրառման ցուցումները")

- բուժիչ հատկություններ՝ վարիկոզի դեպքում: Հիվանդությունը հրահրում է պաթոլոգիական փոփոխություններ երակներում, ինչը հանգեցնում է հանգույցների առաջացման: Որպես կանոն, հիվանդությունն ախտահարում է ոտքերը, սակայն այն կարելի է հայտնաբերել նաև մարսողական օրգաններում և ամորձիներում: Շագանակից պատրաստված դեղամիջոցները նոսրացնում են արյունը, թույլ չեն տալիս ձևավորվել թրոմբների և ամրացնում են երակային և անոթային պատերը;
- ԼՕՌ-հիվանդություններ: Գայմորիտի դեպքում արդյունավետ պրոցեդուրա է համարվում քիթը եփուկով լվանալը: Եփուկը խորհուրդ է տրվում նաև բերանի խոռոչի և կոկորդի համար, քանի որ այն ունի հականեխիչ հատկություններ;
- շնչառական համակարգ: Շագանակով պատրաստուկները կամ եփուկները հիանալի օգնում են ՍՌՎԻ-ի, տրախեիտի, բրոնխիտի և գրիպի դեպքում, ինչպես նաև վերացնում են հազը;
- ստամոքս-աղիքային տրակտ: Ձիաշագանակով բուժումը թույլ կտա վերականգնել մարսողական օրգանների աշխատանքը, ինչպես նաև վերացնում է բորբոքումը: Այս պատրաստուկները և եփուկները հաճախ խորհուրդ են տալիս ընդունել փայծաղի, լյարդի, ենթաստամոքսային գեղձի հիվանդությունների, ինչպես նաև բարձր թթվայնությամբ գաստրիտի դեպքում;
- սրտի և անոթների դիսֆունկցիա: Շագանակի հիմքով դեղամիջոցը իսկական փրկություն է սրտանոթային հիվանդությունների դեպքում: Այն խորհուրդ է տրվում աթերոսկլերոզի, խոլեստերինի բարձրացված մակարդակի, բարձր զարկերակային ճնշման, թրոմբոֆլեբիտի, ինչպես նաև սրտի աշխատանքի խանգարումների դեպքում;
- մկաններ և հոդեր: Թուրմերը և թրմուկները կիրառվում են արտաքինից: Դեղամիջոցը քսում են մարմնի ցավոտ հատվածներին արթրիտի և ռևմատիզմի դեպքում;
- կանանց համար: Բույսն արդյունավետորեն նպաստում է մակարդելիությանը, ինչպես նաև կանգնեցնում է արյունահոսությունը, այդ իսկ պատճառով շագանակից պատրաստված դեղամիջոցը խորհուրդ է տրվում ներարգանդային արյունահոսությունների դեպքում: Եթե կանացի օրգանները բորբոքվել են, ապա խորհուրդ է տրվում անել շագանակով լոգանքներ;
- տղամարդկանց համար: Ձիաշագանակի հիմքով պատրաստուկները և եփուկները նշանակվում են նախաճարպակալման գեղձի բորբոքային պրոցեսի, ինչպես նաև վարիկոցելե հիվանդության ախտորոշման դեպքում:

> Կարևոր է! Նախքան շագանակի հիմքով դեղորայքային պատրաստուկներով բուժում սկսելը կամ այս բույսով ժողովրդական բաղադրատոմսերի կիրառումը, անհրաժեշտ է խորհրդակցել բժշկի հետ:

## Կիրառումը բուժական նպատակներով

Գոյություն ունի շագանակի հիմքով բազմաթիվ դեղամիջոցներ: Ստորև հավաքված են ամենաարդյունավետ բաղադրատոմսերը, որոնք թույլ կտան վերականգնել առողջությունը:

### Կեղևի և պտուղների հիմքով եփուկներ

1. Որպես կանոն, եփուկը պատրաստվում է կեղևի հիմքով: Դրա պատրաստման համար անհրաժեշտ է 1 ճ. գդալ կեղև: Այն լցնում են 250 մլ եռման ջրով և եփում մի քանի րոպե, այնուհետև թողնում են թրմվի մեկ ժամ: Ժամանակի ավարտից հետո դեղամիջոցը քամում են և ընդունում 1 ճ. գդալ օրը երեք անգամ:

![Կիրառումը բուժական նպատակներով](https://lifeinfo.am/storage/images/dziashaganak%D5%9D-bujich-hatkutyunner-ev-kirarum-178.jpg "Կիրառումը բուժական նպատակներով")

Եփուկը հիանալի օգնում է փորլուծության, հևոցի, արյունազրկության, ինչպես նաև լյարդի և փայծաղի բորբոքային պրոցեսների դեպքում: Դեղամիջոցը հաճախ խորհուրդ է տրվում ընդունել հազի, բրոնխիտի, սուր շնչառական հիվանդությունների և նույնիսկ թոքաբորբի դեպքում:

2. Բույսի պտուղներից պատրաստված եփուկը սովորաբար օգտագործվում է որպես լոսյոն: Դեղամիջոցն արդյունավետորեն վերացնում է մաշկի բորբոքումը, հեռացնում է թարախակալումը և նպաստում վերքերի լավացմանը:

Պատրաստման համար անհրաժեշտ է 20 գ մանրացված, փշրված պտուղներ: Դրանք լցնում են 0,5 լ ջրով, եռացնում են և եփում 10 րոպե: Այնուհետև թողնում են թրմվի առնվազն 4 ժամ: Օգտագործելուց առաջ եփուկը քամում են:

### Բույսի կեղևի և պտուղների թրմուկ

Թրմուկներ կարելի է պատրաստել ցանկացած պիտանի հումքից: Դրա համար խորհուրդ է տրվում վերցնել տերևներ, ծաղիկներ, կեղև և պտուղներ: Դրանք կարելի է օգտագործել բոլորը միասին, կամ էլ առանձին-առանձին ընտրել:

1. Դեղամիջոցի պատրաստման համար անհրաժեշտ է շագանակի մանրացված կեղև (1 ճ. գդալ), որը լցնում են 250 մլ եռման ջրով: Խառնուրդը թողնում են թրմվի մեկ ժամ, այնուհետև քամում են: Դեղամիջոցն ընդունում են օրը երեք անգամ, 1 թ. գդալ:
2. Թրմուկ պատրաստելու համար անհրաժեշտ է շագանակի կեղև: Այն պետք է մանրացնել (1 ճ. գդալ) և լցնել 250 մգ եռման ջրով: Խառնուրդը թողնում են թրմվի առնվազն 8 ժամ, այնուհետև քամում են: Թրմուկն ընդունում են ¼ բաժակ, օրը երեք անգամ, ուտելուց առաջ:

### Ծաղիկներից թարմ քամված հյութ

Շագանակների ծաղկման շրջանում ծաղկաբույլերից կարելի է պատրաստել հյութ: Այն հիանալի օգնում է հեմոռոյի և երակների վարիկոզային լայնացման դեպքում: Պատրաստման համար անհրաժեշտ է հավաքել ծաղիկները և անցկացնել դրանք մսաղացով: Այնուհետև ստացված զանգվածից քամել հյութը: Կաթիլները պետք է ընդունել 15-30 կաթիլ օրը 2 անգամ: Դեղամիջոցը բավականին դառը է, այդ իսկ պատճառով այն անհրաժեշտ է նոսրացնել 100 մլ ջրի մեջ:

![Կիրառման հակացուցումները](https://lifeinfo.am/storage/images/dziashaganak%D5%9D-bujich-hatkutyunner-ev-kirarum-149.jpg "Կիրառման հակացուցումները")

### Ձիաշագանակի թուրմ - բուժիչ հատկություններ

Շագանակի հիմքով թուրմերը կիրառվում են արտաքինից հոդերի և մկանների տարբեր հիվանդությունների դեպքում: Դեղամիջոցը լավ քսում են ցավոտ հատվածներին:

1. Ծաղիկների հիմքով թուրմ: Դեղամիջոցի պատրաստման համար անհրաժեշտ է վերցնել 5 ճ. գդալ ծաղիկներ և լցնել դրանք 0,5 լ օղիով: Խառնուրդը թողնում են թրմվի 2 շաբաթ, այնուհետև քամում են:
2. Պտուղների հիմքով թուրմ: Դեղամիջոցը պատրաստելու համար անհրաժեշտ է մանրացնել 10 շագանակ: Լցնել դրանք 0,5 լ օղիով և թողնել թրմվի 2 շաբաթ: Ժամանակի ավարտից հետո քամում են և կիրառում ըստ նշանակության:

#### Ձիաշագանակի յուղի կիրառումը

Այս բույսի յուղը կարելի է ձեռք բերել դեղատանը որպես շագանակի էքստրակտ, իսկ կարելի է նաև տնային պայմաններում պատրաստել ինքնուրույն: Պատրաստման համար անհրաժեշտ կլինեն հետևյալ բաղադրիչները.

- 2 ճ. գդալ մանրացված պտուղներ;
- 10 ճ. գդալ խաղողի կորիզների յուղ:

Բոլոր բաղադրիչները միացնում, խառնում են և թողնում թրմվի 2 շաբաթ: Ժամանակի ավարտից հետո խառնուրդը քամում են: Յուղն օգտագործվում է արտաքինից, բուժման կուրսը 10 օր է: Այն հիանալի օգնում է երակների վարիկոզային լայնացման դեպքում, հանում է ստորին վերջույթների հոգնածությունը, վերացնում է երեսի վրայի անոթային ցանցը, հեռացնում է ցավը մկաններում և հոդերում:

![Կեղևի և պտուղների հիմքով եփուկներ](https://lifeinfo.am/storage/images/dziashaganak%D5%9D-bujich-hatkutyunner-ev-kirarum-152.jpg "Կեղևի և պտուղների հիմքով եփուկներ")

## Կիրառման հակացուցումները

Որպես կանոն, շագանակի հիմքով դեղամիջոցները լավ են տարվում: Սակայն դրանք չի կարելի ընդունել մարդկանց, ովքեր ունեն քրոնիկական փորկապություն, արյան վատ մակարդելիություն, գաստրիտ՝ ցածր թթվայնությամբ, ինչպես նաև իջեցված զարկերակային ճնշում: Այսպիսի բուժումից անհրաժեշտ է հրաժարվել այն կանանց, ովքեր ունեն անկանոն ցիկլ, ինչպես նաև հղիներին և կրծքով կերակրման ժամանակաշրջանում:
